ಒಮ್ಮೆ ಝೆನ್ ಗುರುಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ, ‘ನಿಮಗೆ ಜ್ಞಾನೋದಯವಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಿರಿ?’ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ. ‘ನನ್ನ ಬದುಕನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕೆಲಸಗಳಾದ ಕಟ್ಟಿಗೆ ಒಡೆಯೋದು, ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರು ತರೋದು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಂದವರನ್ನು ದೇವರೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಇತರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ’ ಎಂದರು. ‘ಈಗ ನಿಮಗೆ ಜ್ಞಾನೋದಯವಾಗಿದೆಯಲ್ಲ, ಈಗೇನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವಿರಿ’ ಎಂದು ಕೇಳಿದ. ‘ಈಗಲೂ ಮೊದಲಿನ ಕೆಲಸಗಳನ್ನೇ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ’ ಎಂದರು. ‘ಹಾಗಾದರೆ ಜ್ಞಾನೋದಯವಾಗಿದ್ದಕ್ಕೂ, ಆಗದೇ ಇರುವುದಕ್ಕೂ ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿಲ್ಲವೆ?’ ಎಂದು ಅವನು ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದ. ‘ವ್ಯತ್ಯಾಸ ನನ್ನಲ್ಲಾಗಿದೆ, ನನ್ನ ದೈನಂದಿನ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ. ನನ್ನೆಲ್ಲ ಕೆಲಸಗಳೂ ಬದಲಾಗದಿದ್ದರೂ ಅವುಗಳ ಮಹತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ನಾನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೆಲಸದಲ್ಲೂ ಕೈಲಾಸವನ್ನು ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ದೇವರನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ದೇವರ ಹೊರತಾಗಿ ನನಗೆ ಬೇರೇನೂ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ’ ಎಂದರು ನಸುನಗುತ್ತ. ಹೀಗೆಯೇ ಮನುಷ್ಯ ಗೆಲುವಿನ ನಂತರವೂ ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞೆ ಭಾವ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಗೆಲುವಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೋಡುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಒರಟುತನ, ಉದ್ಧಟತನ, ತೀಕ್ಷ ್ಣ ಭಾವಗಳನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಿ ಸಮತೋಲನದಿಂದ ವರ್ತಿಸುವ ಗುಣ ಕಲಿಯಬೇಕು. ಗೆಲುವು ದೊರೆತ ನಂತರವೂ ಇನ್ನಷ್ಟು ಶ್ರದ್ದೆ, ಜಾಗರೂಕತೆ, ದಕ್ಷತೆ, ಸಮರ್ಪಣಾ ಭಾವದಿಂದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತ ಬದುಕನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಮಾತ್ರವೇ ನಾವು ಗಳಿಸಿದ ಗೆಲುವು ನಮ್ಮ ಸೋಲಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯ.
