ಸಂಪಾದಕೀಯ: ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ ಪಾಠ

ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಇಂದೋರ್​ನಲ್ಲಿ ಕಲುಷಿತ ನೀರಿನ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಹತ್ತು ಜನ ಅಮಾಯಕರು ಜೀವ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ನಗರದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಘಟನೆ ಅಲ್ಲ; ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಹದಗೆಡುತ್ತಿರುವ ನಗರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ. ನಗರಾಡಳಿತದ ಗಂಭೀರ ವೈಫಲ್ಯಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದ ಕನ್ನಡಿ. ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಟಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ ನಗರಗಳನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಜನರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಪಕ್ಷ ಶುದ್ಧ ಕುಡಿಯುವ ನೀರನ್ನೂ ಒದಗಿಸಲು ವಿಫಲವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಣಕ. ಇಂದೋರ್​ನ ಈ ದುರಂತ ದೇಶದ ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೆರೇಷನ್​ಗಳಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಗಂಟೆ.

ಕಲುಷಿತ ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಬೆಂಗಳೂರು, ಚೆನ್ನೈ, ಹೈದರಾಬಾದ್​ನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದೆ. ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಪೈಪ್​ಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಳಚೆ ನೀರು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವ ಘಟನೆಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವರದಿಯಾಗುತ್ತಲೇ ಇವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ತಾಜಾ ಉದಾಹರಣೆ ಎಂದರೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಲಿಂಗರಾಜಪುರದ ಕೆಎಸ್​ಎಫ್​ಸಿ ಲೇಔಟ್​ನ ಸ್ಥಿತಿ. ಇಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳು ಕಳೆದ ಒಂದು ವಾರದಿಂದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಚರಂಡಿ ನೀರು ಸೇರುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ತತ್ತರಿಸಿ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ಸುಮಾರು 30-40 ಕುಟುಂಬಗಳು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ತೆತ್ತು ಹೊರಗಿನಿಂದ ನೀರು ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಾಗಿದೆ. ಇಂದೋರ್​ನಲ್ಲಿ ನಡೆದಂತಹ ಆರೋಗ್ಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕ ಮತ್ತು ಆಕ್ರೋಶ ಇಲ್ಲಿನ ಜನರಲ್ಲಿ ಮನೆಮಾಡಿದೆ.

ನಗರಗಳ ಈ ದುಸ್ಥಿತಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ‘ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೆ ಗೋಚರಿಸದ’ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು. ದೇಶದ ಹಲವು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದ ಅಥವಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರಾ್ಯನಂತರದ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಕಲಾದ ಹಳೆಯ ಪೈಪ್​ಲೈನ್​ಗಳೇ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. ದಶಕಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಈ ಪೈಪ್​ಗಳು ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿದು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸೋರಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅದರ ಮೂಲಕ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಹರಿಯುವ ಚರಂಡಿ ನೀರು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಪೈಪ್​ಲೈನ್ ಒಳಗೆ ನುಗ್ಗುತ್ತಿದೆ. ನಗರದ ಸೌಂದಯೀಕರಣ, ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು, ಮೇಲ್ಸೇತುವೆಗಳ ನಿರ್ವಣವನ್ನೇ ‘ಪ್ರಗತಿ’ ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸುವ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಭೂಮಿಯ ಒಳಗಿರುವ ನೀರಿನ ಪೈಪ್​ಲೈನ್​ಗಳ ನವೀಕರಣವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿವೆ.

ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವ ಕಟ್ಟಡ, ಸೇತುವೆಗಳಲ್ಲ; ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯವನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುವುದು ನಿಜವಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ. ಸರ್ಕಾರಗಳು ಕೂಡಲೇ ಯುದ್ಧೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಪೈಪ್​ಲೈನ್​ಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಮಾಡಬೇಕು. ಅವುಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸಿ ಆಧುನಿಕ ಪೈಪ್​ಗಳನ್ನು ಹಾಕಬೇಕು. ನಗರದ ಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಸರಬರಾಜು ಮಾರ್ಗಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಬೆರೆಯದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಆದ್ಯತೆಯಾಗಬೇಕು. ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೆ ಅಮಾಯಕ ಜೀವಗಳು ಬಲಿಯಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಈಗಲೇ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ, ಮೆಟ್ರೋ ಸಿಟಿ, ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಟಿ ಎಂಬ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಗಳು ಬರಿ ಕಾಗದದ ಮೇಲಿನ ಘೊಷಣೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ. ಇಂದೋರ್ ಘಟನೆಯಿಂದ ಪಾಠ ಕಲಿತು, ಪ್ರತಿ ರಾಜ್ಯವೂ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪಾಲಿಕೆಯೂ ನೀರು ಸರಬರಾಜು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತುರ್ತಾಗಿ ಆಡಿಟ್ ಮಾಡಬೇಕು.