ಕೇವಲ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ನಮಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕರೆ ಸಾಲದೆಂಬುದನ್ನು ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲೇ ಮನಗಂಡು, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾದ ನಮ್ಮತನವು ದೃಢವಾಗಬೇಕೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿ ಆ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಮಿಸಿದವರೆಂದರೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಕ ಸಂಘದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಡಾ. ಹೆಡಗೇವಾರರೇ ಸರಿ. ಇತ್ತ ಕಲೆಗೂ ಸ್ವದೇಶೀ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೂ ಇರುವ ನಂಟನ್ನು ಡಾ. ಆನಂದಕುಮಾರ ಸ್ವಾಮಿಗಿಂತಲೂ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದವ ರುಂಟೆ? ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತವು ದಿವಾಳಿಯೆದ್ದಿರುವುದು ಬೌದ್ಧಿಕವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಎಂಬುದನ್ನು ದಿಟ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದವರು, ಗುರೂಜಿ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಗೋಳವಲಕರರೇ ಸರಿ. ಹಾಗಾದರೆ ಸ್ವದೇಶವೆಂದರೇನೆಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಭಾರತೀಯ ಚಿಂತನೆಯೇನಾದರೂ ಉಂಟೆ? ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಾನು, ತನ್ನ ಕುಟುಂಬ, ತನ್ನ ಮನೆ, ತನ್ನ ಮನೆತನ - ಇವುಗಳು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ, ಸರಿಯೇ. ಇವಕ್ಕಿಂತಲೂ ಗ್ರಾಮ- ಜನಪದಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಕಾಣುವು ದಿದೆ. ತನ್ನ ದೇಶವೆಂದರೆ ಭೂಪಟದಲ್ಲಿ ಗೆರೆಯೆಳೆದು ಇಲ್ಲಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ -ಎಂದು ಅವಧಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಕ್ರಮವಿದೆ: ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾಗಿ ಹೇಳಲು ಅಕ್ಷಾಂಶ-ರೇಖಾಂಶಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವದೇಶದ ಭೂವಲಯವೆಂದು ಹೇಳುವಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು-ಮಣ್ಣು, ಬೆಟ್ಟ-ಗುಡ್ಡ, ನದಿ-ಝುರಿ ಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಾಗುವ ಸೀಮೆಯಾಗಿ ತೋರಿಸುವುದಿದೆ. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ಮೀರಿ ಭೂಮಿಯೆಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ಕುಟುಂಬದಂತೆ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವುದು ವಿಶಾಲಮನೋಭಾವವಲ್ಲವೇ?
