5.64 ಕೋಟಿ ಅರ್ಜಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ ನ್ಯಾಯ! ದೇಶದ ಕೋರ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ದಶಕಗಳಿಂದ ಧೂಳು ಹಿಡಿದಿವೆ 80 ಸಾವಿರ ಕೇಸ್‌ಗಳು

ನವದೆಹಲಿ: ನ್ಯಾಯ ವಿಳಂಬವಾದದೂ ಅದು ನ್ಯಾಯ ನಿರಾಕರಿಸಿದಂತೆಯೇ ಎಂಬ ಮಾತು ನಮ್ಮಲ್ಲಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ, ಭಾರತದ ಪ್ರಸ್ತುತ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಈ ಮಾತು ಅಕ್ಷರಶಃ ಸತ್ಯ ಎನಿಸುತ್ತಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡಿರುವ ಶಾಕಿಂಗ್ ಮಾಹಿತಿಯೇ ಜ್ವಲಂತ ಸಾಕ್ಷಿ (Cases Pending).

ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯ ಸಿಗುವುದು ಹಾಗಿರಲಿ, ವರ್ಷಗಳು ಉರುಳಿದರೂ ವಿಚಾರಣೆಯೇ ಮುಗಿಯದ ಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಆಗಿರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಳವಳಕಾರಿ. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳವರೆಗೆ ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಅರ್ಜಿಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೂ ನ್ಯಾಯ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಆಶ್ಚರ್ಯ ಎಂದರೆ, ಇತ್ಯರ್ಥವಾಗದೇ ಧೂಳು ಹಿಡಿಯುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತು ಸ್ವತಃ ಕೇಂದ್ರ ಕಾನೂನು ಸಚಿವ ಅರ್ಜುನ್ ರಾಮ್ ಮೇಘವಾಲ್ ಅವರು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರವಾದ ಅಂಕಿ-ಅಂಶ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಡೇಟಾ ಗ್ರಿಡ್​ನಲ್ಲಿ (NJDG) ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದ ಸುಪ್ರೀಂ, ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಹಾಗೂ ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 5.64 ಕೋಟಿ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಇನ್ನೂ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿವೆ. ಅದರಲ್ಲೂ, ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನ್ಯಾಯಾಲಯವಾದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಒಂದರಲ್ಲೇ 96,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕೇಸ್‌ಗಳು ತೀರ್ಪು ಸಿಗದೆ ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಕಾದು ಕುಳಿತಿವೆ ಎಂಬುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಹುಬ್ಬೇರಿಸುವ ಸಂಗತಿ.

ಈ ಪೈಕಿ 10,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಕಳೆದ 10 ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಇತ್ಯರ್ಥವಾಗದೇ ನನೆಗುದಿಗೆ ಬಿದ್ದಿವೆ. ಇನ್ನು, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ 30 ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಅವಧಿಯಿಂದ ತೀರ್ಪು ಸಿಗದ 26 ಪ್ರಕರಣಗಳಿದ್ದರೆ, 20 ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಅಧಿಕ ಸಮಯದಿಂದ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ 558 ಪ್ರಕರಣಗಳಿವೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಪೈಲ್ಸ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಹುದ್ದೆಗಳ ತೀವ್ರ ಕೊರತೆಯೇ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ಎಂದು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇದರೊಟ್ಟಿಗೆ ಕೋರ್ಟ್​ಗಳಲ್ಲಿ ಜಡ್ಜ್​ಗಳ ಕೊರತೆಯು ಕಡತಗಳು ಬಾಕಿ ಉಳಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ. ದೇಶದ 25 ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿರುವ 1,122 ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಸ್ತುತ 341 ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಹುದ್ದೆಗಳು ಖಾಲಿ ಇವೆ. 

ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೂ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನ ಏನಿಲ್ಲ. ಹಂಚಿಕೆ ಆಗಿರುವ 30,868 ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ 7,311 ಹುದ್ದೆಗಳು ಈಗಲೂ ಖಾಲಿ ಉಳಿದಿವೆ. ಅಗತ್ಯ ಭೌತಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕೊರತೆಯು ನ್ಯಾಯ ಕೋರಿ ಕೋರ್ಟ್​ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರುವ ಜನರ ಅರ್ಜಿ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಮುಂದೂಡುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ,(ಏಜೆನ್ಸೀಸ್).