ವಿಪತ್ತು ವೀರರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಆಯುಧ

ಅಂದು ಆ ಕ್ರೀಡಾಭಿಮಾನಿ ಆ ಒಕ್ಕಣೆ ಹಾಕುವುದರ ಹಿಂದೆ ಕಾರಣವೂ ಇತ್ತು. ರಾಜ್ಯವರ್ಧನ್‌ರ ಬೆಳ್ಳಿಬೇಟೆಯ ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಅಂದರೆ 2001ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಗುಜರಾತ್ ಭೂಕಂಪವೇ ಆಗಲಿ ಅಥವಾ ಪದಕ ಗೆದ್ದ ವರ್ಷವೇ ಅಪ್ಪಳಿಸಿದ ಸುನಾಮಿಯೇ ಇರಲಿ, ಸಂತ್ರಸ್ತರ ರಕ್ಷಣೆಯ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ ಮೊದಲು ಬುಲಾವ್ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದುದು ಸೇನೆಗೆ. ದೇಶದ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕೋಪಗಳಲ್ಲೂ ಸೇನೆಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪರಿಯ ಕುರಿತು ಆಕ್ಷೇಪಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬಂದೆರಗುವ ವಿಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಸಂಭಾಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೊಂದು ಮೀಸಲು ಪಡೆ ಬೇಕೆಂಬ ಕೂಗು ಗಟ್ಟಿಯಾಗತೊಡಗಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮ, 2005ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾಯ್ದೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದು 2006ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (ಎನ್.ಡಿ.ಎಂ.ಎ) ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಪ್ರಸಕ್ತ ವರ್ಷ ತನ್ನ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಹರೆಯದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಆಯಾ ರಾಜ್ಯಗಳ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳೊಡನೆ ಸಮನ್ವಯ ಸಾಧಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ವಿಪತ್ತುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ದೃಢ ಹೆಜ್ಜೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಿದೆ.

ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಯೋಚನೆ ನಿನ್ನೆ ಇಂದಿನದೇನಲ್ಲ. ಅದು ರಾಜಮಹಾರಾಜರ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕೊಂದು ಸ್ಪಷ್ಟ ರೂಪ ಸಿಕ್ಕು ದೇಶಗಳು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದು ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ನಂತರ. ಪ್ರತಿವರ್ಷವೂ ಸುನಾಮಿ, ಭೂಕಂಪ, ತೂಫಾನುಗಳನ್ನು ನೋಡುವ ಜಪಾನ್, ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದಂತಹ ದೇಶಗಳು ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ವರ್ಷವರ್ಷವೂ ಬಿದ್ದು ಮತ್ತೆ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲುತ್ತಿವೆ. ಫರಕು ಏನೆಂದರೆ ಬೀಳುವ ಮತ್ತು ಏಳುವ ನಡುವಿನ ಸಮಯ ಮತ್ತು ವಿಪತ್ತಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಾವು-ನೋವಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಇದೀಗ ಬಹಳಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ನೀವೇ ಯೋಚಿಸಿ, ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಭೂಕುಸಿತ, ಒರಿಸ್ಸಾದಲ್ಲಿ ಚಂಡಮಾರುತವಾಗಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಜನಜೀವನ, ಆಸ್ತಿಪಾಸ್ತಿಯ ಹಾನಿಯಾದಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಶತಮಾನದಲ್ಲೊಮ್ಮೆ ಉಂಟಾಗುವ ದುರ್ಘಟನೆಯೆಂಬ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಂಬಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಪರಿಸರದ ಮೇಲಿನ ನಿರಂತರ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯಿಂದ ಕಾಲ ಬದಲಾದಂತೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಪತ್ತುಗಳು ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಿವೆ.

ಈಗಂತೂ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಒಡಿಶಾ, ಆಂಧ್ರವನ್ನಪ್ಪಳಿಸುವ ಚಂಡಮಾರುತ, ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಲೆನಾಡಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಾಗುವ ಮೇಘಸ್ಫೋಟ, ಗುಡ್ಡಕುಸಿತ, ಬೇಸಿಗೆಯ ಉಷ್ಣಮಾರುತಗಳೆಲ್ಲ ವರ್ಷದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಘಟನೆಗಳಾಗಿದ್ದು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಂಭಾಳಿಸಿಕೊಂಡು ಜೀವನ ಸಾಗಿಸುವುದನ್ನು ನಾವೀಗ ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತದ ಶೇ. 75ರಷ್ಟು ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಒಂದಿಲ್ಲೊಂದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪ್ರಕೋಪಗಳಿಗೆ ತೆರೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಪಾಲು ನೆರೆ ಮತ್ತು ಚಂಡಮಾರುತಗಳದ್ದೇ ಆಗಿದೆ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಘಟಿಸಲಿರುವ ವಿಪತ್ತುಗಳ ಕುರಿತು ಮೊದಲೇ ಎಚ್ಚರಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ ನಂತರ ಸಕ್ಷಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ನೆರವು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಸಂಭವಿಸಬಹುದಾದ ನಷ್ಟದ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಭಾರತದ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಹಲವು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೈ ಜೋಡಿಸುತ್ತಿವೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್.ಐ.ಡಿ.ಎಂ) ಕಾರ್ಯನೀತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ತರಬೇತಿಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. 2009ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೋ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಉಪಗ್ರಹ ಆಧಾರಿತ ಭುವನ್ ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ದತ್ತಾಂಶ (ಎನ್.ಡಿ.ಇ.ಎಂ) ಪೋರ್ಟಲ್‌ಗಳು ಕಾಳ್ಗಿಚ್ಚು, ನೆರೆ ಮತ್ತು ಭೂಕುಸಿತದಂತಹ ವಿಪತ್ತುಗಳ ಕುರಿತು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಜೊತೆಗೆ ಅವುಗಳ ಪ್ರಗತಿಯ ಕುರಿತು ಕ್ಷಣಕ್ಷಣದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿವೆ. ಉಪಗ್ರಹ ಆಧಾರಿತ ಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ ಬಂದಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆ (ಐ.ಎಂ.ಡಿ) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಿವಿಧ ಆಪತ್ತುಗಳ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಣಯ ನೆರವು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂ.ಎಚ್.ಇ.ಡಿ.ಡಬ್ಲ್ಯೂ-ಡಿ.ಎಸ್.ಎಸ್ (ಮಲ್ಟಿ ಹೆಜಾರ್ಡ್ ಅರ್ಲಿ ವಾರ್ನಿಂಗ್ ಡಿಸಿಷನ್ ಸಪೋರ್ಟ್ ಸಿಸ್ಟಮ್) ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದು ಇದು ರಾಡಾರ್ ಮತ್ತು ಉಪಗ್ರಹಗಳ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಸಮೀಕರಿಸಿ ಸಂಭವಿಸಲಿರುವ ಆಪತ್ತಿನ ಜಾಗ, ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ನಿಖರವಾಗಿ ಊಹಿಸಿ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಈ ನೂತನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಅಪ್ಪಳಿಸಿದಾಗ ಸಾರ್ವಜನಿಕರನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲು ತಗಲುತ್ತಿದ್ದ ವೆಚ್ಚ ಈ ಹಿಂದಿಗಿಂತ ಶೇ. 30ರಷ್ಟು ತಗ್ಗಿದೆ. ಕೆಲ ತಿಂಗಳುಗಳ ಹಿಂದೆಯಷ್ಟೇ ಭಾರತದ ಕಡಲತೀರಗಳಿಗೆ ಅಪ್ಪಳಿಸಿದ ಬಿಪರ್‌ಜಾಯ್ ಮತ್ತು ದೇನಾ ಚಂಡಮಾರುತದಿಂದ ಗುಜರಾತ್ ಮತ್ತು ಒಡಿಶಾದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಸಾವಿನ ಸಂಖ್ಯೆ ಶೂನ್ಯವಾಗಿರುವ ಹಿಂದೆ ಈ ನೂತನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕರಾರುವಾಕ್ಕುತನದ ಪಾತ್ರ ದೊಡ್ಡದಿದೆ. ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳೇ ಈ ಮಾತಿಗೆ ಪುರಾವೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದು 1999ರಲ್ಲಿ ಒಡಿಶಾವನ್ನು ಅಪ್ಪಳಿಸಿದ ಚಂಡಮಾರುತದಿಂದ 10 ಸಾವಿರ ಜನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ತೆತ್ತಿದ್ದನ್ನಿಲ್ಲಿ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಮುನ್ಸೂಚನೆ ನೀಡಿ ಹಾನಿ ತಗ್ಗಿಸುವುದೇನೋ ಸರಿ. ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ವಿಪತ್ತುಗಳು ಘಟಿಸಿದಾಗ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ನುಗ್ಗುವ ರಕ್ಷಣಾ ತಂಡಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಅಗತ್ಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಲಕರಣೆಗಳನ್ನೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು ಇಂದಿನ ಅಗತ್ಯ. ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲೂ ಕಾರ್ಯೋನ್ಮುಖವಾಗಿದ್ದು ಹೊಸ ಹೊಸ ಸಲಕರಣೆಗಳು ಇದೀಗ ರಕ್ಷಣಾ ತಂಡದ ಬತ್ತಳಿಕೆಯನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ತೆಲಂಗಾಣ ಸರ್ಕಾರ ‘ರೈನೋ’ ಎಂಬ ಮೂರೂವರೆ ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಯುದ್ಧಟ್ಯಾಂಕರ್ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ರೋಬಾಟ್ ಒಂದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿತು. ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮೂಲದ ಕಂಪನಿಯೊಂದು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿರುವ ಈ ಪುಟ್ಟ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಟ್ಯಾಂಕರ್ ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ ಸಾವಿರ ಲೀಟರ್ ನೀರನ್ನು ಎಸೆಯಬಲ್ಲದು. 900 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಈ ಯಂತ್ರದೊಳಗೆ ಶಾಖನಿರೋಧಕ ಥರ್ಮಲ್ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಸಲೀಸಾಗಿ ಹತ್ತಿಳಿಯುವ ರೈನೋ ನೂರು ಕೆಜಿ ತೂಕದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಮೇಲೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುವ ಸ್ಟ್ರೆಚರ್ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಬರಬಲ್ಲದು.

ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ದಳದವರು ಈ ಉಪಕರಣವನ್ನು ದೂರದಲ್ಲೇ ಕೂತು ಅಗತ್ಯ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಬೆಂಕಿ ನಂದಿಸುವಲ್ಲಿ, ಜೀವ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮೂಲದ ‘ಇಂಡಿಯನ್ ರೆಸ್ಕ್ಯೂ ಅಕಾಡೆಮಿ’ ಎಂಬ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿರುವ ನೀರಿನೊಳಗೆ ಓಡಾಡಬಲ್ಲ ಡ್ರೋನ್ ಇದೀಗ ನೆರೆಬಾಧಿತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ದೋಣಿಗಳೂ ಹೋಗಲಾಗದಂತಹ ಸಣ್ಣ ಜಾಗದಲ್ಲೂ ನುಗ್ಗಬಲ್ಲ, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಿರುವ ನೂರು ಕಿಲೋ ಭಾರದ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಲೀಸಾಗಿ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಬರಬಲ್ಲ, ನಾಲ್ಕಡಿ ಎತ್ತರದ ತೆರೆಯೊಳಗೂ ನುಸುಳಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೋಟ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹಲವು ಪಟ್ಟು ವೇಗದಲ್ಲಿ ಪಯಣಿಸಬಲ್ಲ ಈ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಸಮುದ್ರದ ಕಿನಾರೆಯಲ್ಲಿ ಮೋಜುಮಸ್ತಿ ಮಾಡಿ ಮುಳುಗುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗೆ ತೆರಳಿದಾಗ ಬೋಟುಗಳು ಗಾಳಿಗೆ ಸಿಕ್ಕು ಅಪಾಯಕ್ಕೀಡಾಗುವ ಕಡಲ ಮಕ್ಕಳ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಭೂಕುಸಿತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವ ಯೋಧರ ನೆರವಿಗೆ ಐ.ಐ.ಟಿ ಮದ್ರಾಸ್ ನೂತನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೊಂದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ. ಯೋಧರ ಸಮವಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗುವ ಪುಟ್ಟ ಸಂವೇದಕಗಳು ರೇಡಿಯೋ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಕಳಿಸಿ ಅವು ಕುಸಿದಿರುವ ಮಣ್ಣಿನ ಗುಡ್ಡೆಯೊಳಗಿನ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಬಡಿದು ವಾಪಸ್ ಬಂದ ಮೇಲೆ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ ಮಣ್ಣೊಳಗಿರುವ ವಸ್ತು ಮತ್ತದರ ರಚನೆಯನ್ನು ಅರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ದೊರೆತು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಮುಂದಿನ ಹಂತವನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ.

ಭೂಕಂಪ, ಯುದ್ಧದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವಶೇಷಗಳ ನಡುವೆ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಂಡ ಸಂತ್ರಸ್ತರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ನಾಯಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ನೋಡಿರುತ್ತೀರಿ. ಇದೀಗ ಆ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟ ರೋಬಾಟ್ ನಾಯಿ ಬಂದಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿರುವ ಕ್ಯಾಮೆರಾ, ಮೈಕ್ ಮೂಲಕ ಅವು ಅವಶೇಷಗಳ ನಡುವೆ ಸಾಗುವಾಗ ಹಾದಿಯ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳ ನೇರ ಪ್ರಸಾರವನ್ನು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ರೂಂಗೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಆ ನಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಿಫರ್ ಎಂಬ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು ಇದರಿಂದ ಅವು ಗಾಳಿಯನ್ನು ಒಳಗೆಳೆದುಕೊಂಡು ಸಂವೇದಕಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾನವನು ಹೊರಬಿಡುವ ಇಂಗಾಲದ ಡೈ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಮತ್ತು ಅಮೋನಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿ ಅವಶೇಷಗಳ ನಡುವೆ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡ ಸಂತ್ರಸ್ತರನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಫ್ಟ್ ಮಿನಿಯೇಚರೈಸ್ಡ್ ಅಂಡರ್‌ಗ್ರೌಂಡ್ ರೋಬೋಟಿಕ್ ಫೈಂಡರ್ ಅಥವಾ ಸ್ಮರ್ಫ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಈ ರೋಬಾಟ್ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಹವಾಮಾನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಗಲು ರಾತ್ರಿಯೆನ್ನದೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಅದೊಂದು ಗಜಗಾತ್ರದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು. ಒಳಗೆ ಹೋದರೆ ನೀವ್ಯಾವುದೋ ಹೊಸ ಊರಿಗೆ ಹೋದ ಅನುಭವ. ಆದರೆ ಆ ಊರು ಮಾತ್ರ ನಿಮ್ಮ ಊರಿನಂತಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಹಿಮ ಪರ್ವತಗಳ ಸಾಲು. ಇನ್ನು ಹವಾಮಾನದ ಬಗ್ಗೆಯಂತೂ ಕೇಳಲೇಬೇಡಿ. ಮೈನಸ್ 40 ಡಿಗ್ರಿವರೆಗೂ ಅದು ಇಳಿಯಬಲ್ಲದು. ಇವೆಲ್ಲವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಎದುರಾಗುವ ಉರುಳುವ ದೊಡ್ಡ ಹಿಮ ಬಂಡೆಗಳು, ಸಾಲದ್ದಕ್ಕೆ ಹಿಮಪಾತ, ಹಿಮಮಾರುತದ ಜೊತೆಗೆ ಮಳೆಯ ಕಾಟ ಬೇರೆ. ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆಯೇ ಅಲ್ಲಿ ಆಕ್ಸಿಜನ್ ಪ್ರಮಾಣ ಇಳಿದು 9 ಸಾವಿರ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ‘ಇದೆಂಥಾ ಲೋಕವಯ್ಯ’ ಎಂದು ನಿಮಗನಿಸಿದರೆ ನೀವು ಆಕ್ಚುವಲಿ ಟೆರ್ರಾ ಎಕ್ಸ್ ಕ್ಯೂಬ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದೀರಿ. 2019ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಘಾಟನೆಗೊಂಡ 1270 ಚದರಡಿಯ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಟಲಿಯ ಬೋಲ್ಝಾನಾದಲ್ಲಿದೆ. ಇದೊಂದು ಹಿಮಾಚ್ಛಾದಿತ ಪರ್ವತಗಳ ಜೀವನದ ಅಲ್ಲಿನ ಹವಾಮಾನದ ಅನುಭವವನ್ನು ನೀಡುವ ಕೃತಕ ಅಣಕು ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳಿಗೆ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯಪಡೆಗೆ ಅಂತಹ ಪ್ರತಿಕೂಲ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲೆಂದೇ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.