ಹರಿ, ಹರ, ಬ್ರಹ್ಮರು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷರಾದರು. ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮದೇವರು ಅನಸೂಯೆಗೆ ವಂದಿಸಿ, ‘ನಾನು ಚಂದ್ರನಾಗಿ ನಿತ್ಯ ನಿಮ್ಮ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ, ಆಶೀರ್ವದಿಸಿ’ ಅಂತ ಹೇಳಿ ಚಂದ್ರಮಂಡಲ ಸೇರಿದ. ಪರಮೇಶ್ವರನು, ‘ನಾನು ದುರ್ವಾಸ ಮಹರ್ಷಿಯಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಬೇಕು’ ಅಂತ ವನಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ. ಇನ್ನು ವಿಷ್ಣುವು ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಮಹೇಶ್ವರ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿ ದತ್ತಾತ್ರೇಯ ಅವತಾರವಾಯಿತು. ದತ್ತ ಅಂದರೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸುವುದು ಅಂತ. ಅತ್ರಿ ಮಹರ್ಷಿಗೆ ವಿಷ್ಣುವು ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಕಾರಣ ಈ ಅವತಾರಕ್ಕೆ ‘ದತ್ತಾತ್ರೇಯ’ ಹೆಸರು ಬಂತು. ಇದರಿಂದ ತಿಳಿಯುವುದೇನೆಂದರೆ ನಾವು ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಾರ್ಯ ವ್ರತಾಚರಣೆಯೇ. ಎಂತಹ ಕಠಿಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಯಲ್ಲೂ ಅನುಷ್ಠಾನಗಳನ್ನು ನಿರಂತರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಭಗವಂತ ನಮಗೆ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ ಆಗುವುದರಲ್ಲಿ ತಡವೇ ಇಲ್ಲ. ಇನ್ನೊಂದು ಅಂಶವೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡಚಣೆ, ವಿಘ್ನಗಳು ಬರುತ್ತಿವೆ ಎಂದರೆ ಭಗವಂತ ನಮ್ಮನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವವನು ಎಂದರ್ಥ. ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು ಸ್ಥಿರ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಪ್ರಯತ್ನ ನಿರಂತರ ಸಾಗಿದರೆ ಆ ಭಗವಂತ ಖಂಡಿತ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡುವನು. ಈ ಒಂದು ಕಥಾಪ್ರಸಂಗ ನಡೆದ ದಿನವೇ ಈ ‘ಶ್ರೀದತ್ತ ಜಯಂತಿ’ ಉತ್ಸವ. ಶ್ರೀಗುರುದತ್ತಾತ್ರೇಯ ಮುಂದೆ ಅನೇಕ ಅವತಾರಗಳನ್ನು ತಳೆದು ಸಮಸ್ತ ಮನುಕುಲ ಉದ್ಧಾರ ಮಾಡಿದ. ನರಸಿಂಹ ಸರಸ್ವತಿ, ಶ್ರೀಪಾದ ಶ್ರೀವಲ್ಲಭ, ಮಾಣಿಕಪ್ರಭು, ಸಮರ್ಥ ರಾಮದಾಸರು, ನವನಾಥರು ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ದತ್ತಾತ್ರೇಯನ ಅವತಾರಗಳು. ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಬೇರೆ-ಬೇರೆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವತಾರವಾಗಿ ಅನೇಕ ಪವಾಡಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಜನರನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ, ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿದ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷವಾದರು. ಯಾರು ದತ್ತಾತ್ರೇಯನ ಜಪ-ತಪ, ಅನುಷ್ಠಾನ, ಗುರುಚರಿತ್ರೆ ಪಾರಾಯಣ, ಶ್ರೀ ಗುರುಗಳ ಭಜನೆ ಈ ಪ್ರಕಾರವಾದಂಥ ನವವಿಧ ಭಕ್ತಿ ಮಾಡುವರೋ ಅವರಿಗೆ ಶ್ರೀ ಗುರುಗಳು ಆಶೀರ್ವದಿಸಿ ನಿರಂತರ ಕಾಪಾಡುತ್ತಾರೆ.
