ತಾನು ಪ್ರಚೇತಸ ಮುನಿಯ ಹತ್ತನೆಯ ಮಗ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸ್ವತಃ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯೇ ರಾಮಾಯಣದ ಉತ್ತರಕಾಂಡದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಜಂಬೂ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಕಟ್ಟಿ ಆಳಿದ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಪ್ರಥಮ ವಂಶ ಪ್ರಚೇತಸ ವಂಶ (ಪ್ರೊ. ಶ್ರೀಕಾಂತ ತಳಗೇರಿ). ತಂದೆ ಹವಿರ್ಧನರಾಜ ಹಾಗೂ ತಾಯಿ ಸುವರ್ಣರ ಮರಣಾನಂತರ ಗೆಜ್ಜಲು ಅಥವಾ ಗೆದ್ದಿಲು ಗೋತ್ರದ ಪ್ರಚೇತಸರಾಜ ಭಾರ್ಗವ ಗೋತ್ರದ ಹೆಂಡತಿ ಅನುತಾದೇವಿ ಹಾಗೂ ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ತೊರೆದು ಆಶ್ರಮವಾಸಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಹತ್ತನೆಯ ಮಗ ವಲ್ಲಕಿಯ ಜನ್ಮ ಆಗುವುದು ಆಗಲೇ. ಹುಟ್ಟುತ್ತಲೇ ಮಧುರವಾದ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಅತ್ತ ಕೂಸಿಗೆ ತಾಯಿ ‘ವಲ್ಲಕಿ’ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ವಲ್ಲಕಿ ಎಂದರೆ ಎರಡು ತಂತಿಯ ವಾದ್ಯ. ವಾಲಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿಗೂ ವಲ್ಲಕಿಯೇ ಮೂಲ ಎಂಬ ವಾದ ಇದೆ. ಅಣ್ಣಂದಿರಾದ ಕೃಣು, ಋಷ, ಶಂಖು, ನಳ, ಅಗ್ನಿ, ಸುಸೇನ, ಶರಾರಿ, ಚೇತಸ, ಸುಚೇತಸ ಹಾಗೂ ಅಕ್ಕಂದಿರಾದ ಚರಣಿ, ರಿಷ್ಯ ಇವರನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ವಾಲ್ಯ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಗೆದ್ದಿಲು ಗೋತ್ರದವನಾದ್ದರಿಂದಲೂ, ತಾಯಿಯಿಂದ ವಲ್ಲಕಿ ನುಡಿಸಲು ಕಲಿತು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹಾಡುಕಟ್ಟಿ ಹಾಡುವ ವಾಲ್ಯನನ್ನು ವಸಿಷ್ಠರು ವಾಲ್ಮೀಕಿಯೆಂದು ಕರೆದಿರಬಹುದು. ಇಲ್ಲವೆ ವಾಲ್ಯ ಋಷಿ ಎಂಬುದು ವಾಲ್ಮೀಕಿಯಾಗಿರಬಹುದು. ಕಾಡಿನಲ್ಲಿಯೇ ಬೆಳೆದ ಬೇಡ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಬೇಟೆಗಾರನಾಗಿ ಕಾಡಿನ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾಗಿಯೂ ತಂದೆ ತಾಯಿಯಿಂದ ಸಿಕ್ಕ ಸಂಸ್ಕಾರ ಇವರನ್ನು ಆಶುಕವಿಯಾಗಿ, ಹಾಡುಗಾರನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸಾಮಂತ ರಾಜನ ಮಗಳು ರತ್ನಮಾಲಳನ್ನು ವರಿಸಿದ ವಾಲ್ಮೀಕಿಗೆ ಎರಡು ಗಂಡು ಹಾಗೂ ಒಂದು ಹೆಣ್ಣು ಸಂತಾನ ಆಗುತ್ತವೆ. ರಾಮಾಯಣದ ಕೊನೆಯ ಭಾಗ ಲವಕುಶರ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕವನ್ನು ಬರೆಯುವಲ್ಲಿ ಮೊಮ್ಮಗಳು ಕುಶಜಾಳ ಕೊಡುಗೆಯೂ ಇರುವುದಾಗಿ ಅಲ್ತೇಕರ ಅವರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. (152. ಡಾ. ಪಂಗಣ್ಣವರ)
