ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಮುಂದೇನು..?

ದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಕೊರತೆಯ ಸಮಸ್ಯೆ ತೀವ್ರ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದು, ಹೋಟೆಲ್, ಆತಿಥ್ಯ ರಂಗ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಇದಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರದ ಪರ್ಯಾಯ ದಾರಿಗಳನ್ನೂ ಶೋಧಿಸುತ್ತಿದೆ. ಭಾರತವು ಪ್ರಸ್ತುತ ತನ್ನ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಬೇಡಿಕೆಯ ಶೇಕಡ 60ರಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಆಮದಿನ ಮೂಲಕವೇ ಪೂರೈಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ. 2024-25ರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಬಳಕೆ ಸುಮಾರು 31 ಮಿಲಿಯನ್ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ (ಎಂಎಂಟಿ) ಆಗಿದ್ದು, ಇತ್ತೀಚಿನ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ 33 ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್​ಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಪೈಕಿ 18-20 ಮಿಲಿಯನ್ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಭಾರತವು ತನ್ನ ಶೇ.90ರಷ್ಟು ಆಮದಿಗಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ (ಗಲ್ಪ್) ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.

ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಕೊರತೆಯಿಂದ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಇಂಡಕ್ಷನ್ ಸ್ಟವ್​ಗೆ ಭಾರಿ ಬೇಡಿಕೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದು, ಆನ್​ಲೈನ್ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ‘ನೋ ಸ್ಟಾಕ್’ ಸೂಚನೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಯುದ್ಧಾರಂಭದ ಮೊದಲು ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಿಂಗಳಿಗೆ 1.80 ಲಕ್ಷ ಇಂಡಕ್ಷನ್ ಸ್ಟವ್​ಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಆದರೆ, ಈಗ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಸರಾಸರಿ 1 ಲಕ್ಷ ಇಂಡಕ್ಷನ್ ಸ್ಟವ್​ಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಮೆಜಾನ್ ಆನ್​ಲೈನ್ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ 100 ಕಂಪನಿಗಳು ಇಂಡಕ್ಷನ್ ಸ್ಟವ್​ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು, ಈ ಪೈಕಿ 70 ಕಂಪನಿಗಳ ಬಳಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಮುಗಿದಿದೆ.

ಇತ್ತೀಚಿನ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಹಾಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಂದಾಗಿ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಭಾರತವು ಹಲವು ದೇಶಗಳತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡಿದೆ.

ಅಮೆರಿಕ: ಭಾರತವು 2026ರ ಸಾಲಿಗೆ ಅಮೆರಿಕದೊಂದಿಗೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿಂದ ಸುಮಾರು 2.2 ಮಿಲಿಯನ್ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಆಮದಿನ ಶೇ.10ರಷ್ಟಾಗಲಿದೆ.

ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾ: ಗಲ್ಪ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದ ದೇಶಗಳಿಂದಲೂ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಪಡೆಯಲು ಸರ್ಕಾರ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.

ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ: ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾದಿಂದಲೂ ಕಾಗೋಗಳನ್ನು ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆದಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಅಗತ್ಯಬಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಜಿರಿಯಾ, ನೈಜಿರಿಯಾ ಮತ್ತು ಅಂಗೋಲಾದಿಂದ ಕೂಡ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಭಾರತ ಸಿದ್ಧವಿದೆ.

ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಖರೀದಿ: ಭಾರತವು ರಷ್ಯಾಗೆ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೃಹತ್ ಆರ್ಡರ್​ಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಶಿಪ್ ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಡೇಟಾ (ಹಡಗುಗಳ ಸಂಚಾರದ ಮಾಹಿತಿ) ಪ್ರಕಾರ, ಸುಮಾರು 2.2 ಕೋಟಿ ಬ್ಯಾರಲ್ ರಷ್ಯಾದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವನ್ನು ಹೊತ್ತ ಹಡಗುಗಳು ಈ ವಾರದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ಬಂದರುಗಳನ್ನು ತಲುಪುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯು ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಲಿದ್ದು, ದೇಶೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತೈಲ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿಡಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲಿದೆ.

ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಅಗತ್ಯ ಸೇವೆಗಳ ಕಾಯ್ದೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ.

ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಳ: ದೇಶದ ಎಲ್ಲ ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರ ಣಾಗಾರಗಳಿಗೆ ಪೋ›ಪೇನ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯುಟೇನ್​ನ್ನು ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಬಳಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆ ಶೇ.25ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಗೃಹಬಳಕೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ: ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುವ ಎಲ್ಲ ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಮೊದಲು ಮನೆಬಳಕೆಯ ಸಿಲಿಂಡರ್​ಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಂತಹ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪೂರೈಸಲು ಆದೇಶಿಸಲಾಗಿದೆ.

ದಾಸ್ತಾನು ನಿರ್ವಹಣೆ: ಮಂಗಳೂರು (80,000 ಟನ್) ಮತ್ತು ವಿಶಾಖಪಟ್ಟಣಂನಲ್ಲಿರುವ (60,000 ಟನ್) ಎಲ್​ಪಿಜಿ ಸಂಗ್ರಹಾಗಾರಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಪರ್ಯಾಯ ಇಂಧನ: ಪೈಪ್ಡ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಗ್ಯಾಸ್ (ಪಿಎನ್​ಜಿ) ಮತ್ತು ಸಿಎನ್​ಜಿ ಪೂರೈಕೆಗೆ 100% ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ, ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ನೀಡುವ ಅನಿಲ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಶೇ.20ರಷ್ಟು ಕಡಿತ.

ಬುಕಿಂಗ್ ನಿರ್ಬಂಧ: ಪ್ಯಾನಿಕ್ ಬುಕಿಂಗ್ ತಡೆಯಲು ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 25 ದಿನ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ 45 ದಿನಗಳ ಕನಿಷ್ಠ ಅಂತರವನ್ನು ಬುಕಿಂಗ್​ಗಳ ನಡುವೆ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಇರಾನ್-ಅಮೆರಿಕ ನಡುವಿನ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ಹೋರಾಡದೆಯೇ ಆರ್ಥಿಕ ಆಯಾಮದಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದಿದೆ. ರಷ್ಯಾದಿಂದ 30 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಖರೀದಿಸಲು ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಸಮ್ಮತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಸಂಘರ್ಷದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ಈಗ ಭಾರತ ಸೇರಿದಂತೆ ಜಗತ್ತಿನ ಇತರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ದುಬಾರಿ ಬೆಲೆಗೆ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಯುದ್ಧದಿಂದ ಇತರ ದೇಶಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮಾರಾಟದಿಂದ ರಷ್ಯಾ ಶ್ರೀಮಂತವಾಗುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ವ್ಲಾದಿಮಿರ್ ಪುತಿನ್ ವರ್ಚಸ್ಸು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಬ್ರೆಂಟ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬೆಲೆ ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರಲ್​ಗೆ 100 ಡಾಲರ್ ದಾಟಿದೆ. ಅಮೆರಿಕವು ರಷ್ಯಾದ ತೈಲ ಖರೀದಿಗೆ ಸಮ್ಮತಿಸಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ಹಿಂದೆ ರಷ್ಯಾದ ತೈಲಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರಿಯಾಯಿತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿದೆ. ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇತ್ತೀಚಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ನಂತರ ರಷ್ಯಾ ತೈಲ ಮಾರಾಟದಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನ 150 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಅಂದರೆ 1,250 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆದಾಯ ಗಳಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ ದಾಸ್ತಾನು ಬಿಡುಗಡೆ: ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದ 128 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್ ರಷ್ಯಾದ ತೈಲವನ್ನು ಈಗ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಂತಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ರಷ್ಯಾದ ಬೊಕ್ಕಸಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಣ ಹರಿದು ಬರಲಿದೆ.

ತೆರಿಗೆ ಆದಾಯ: ರಷ್ಯಾ ಸರ್ಕಾರದ ಆದಾಯದ ಶೇ.30-40ರಷ್ಟು ಭಾಗ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲದ ಮೇಲಿನ ತೆರಿಗೆಯಿಂದಲೇ ಬರುತ್ತದೆ. ತೈಲ ಬೆಲೆ ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರಲ್​ಗೆ 11 ಡಾಲರ್ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗಲೂ ರಷ್ಯಾಗೆ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಸುಮಾರು 28 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಲಾಭವಾಗುತ್ತದೆ.

ರಷ್ಯಾಗೆ ಚೀನಾ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಗ್ರಾಹಕ. ಪ್ರತಿದಿನ ಸುಮಾರು 2.2 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರಲ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತದೆ. ನಂತರದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತ. ರಷ್ಯಾದ ಒಟ್ಟು ತೈಲ ರಫ್ತಿನಲ್ಲಿ ಶೇ.38ರಷ್ಟು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಅಮೆರಿಕದ 30 ದಿನಗಳ ವಿಶೇಷ ವಿನಾಯಿತಿಯಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದ ಆಮದು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. ಟರ್ಕಿ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟ ಕೂಡ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತೈಲ ಖರೀದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.