

‘ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಮೊಬೈಲ್ ಡೇಟಾ ಅಗ್ಗವಾಗಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇಂದು ದೇಶದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ’ ಎಂದು ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಹೇಳಿರುವುದು ವಾಸ್ತವದ ಪ್ರತಿರೂಪವಾಗಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮುಂಚೂಣಿ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಲು ಬಹುದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿರುವುದು ಯೂನಿಫೈಡ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ ಇಂಟರ್ಫೇಸ್ (ಯುಪಿಐ).
ದೇಶಿಯವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಹಾಗೂ ಜನರ ವಿಶ್ವಾಸ ಗೆದ್ದಿರುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೆಮ್ಮೆ ಮೂಡಿಸುವ ಸಂಗತಿ. ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಮೊಬೈಲ್ಫೋನ್ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಯಶ ಕಾಣಲು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಗ್ಗದ ದರದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತಿರುವ ಮೊಬೈಲ್ ಡೇಟಾ ಕೂಡ ಬಹುಮುಖ್ಯವಾದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಬಹುತೇಕ ಭಾರತೀಯರು ಡಿಜಿಟಲ್ ವಹಿವಾಟು ಸೇರಿದಂತೆ ದಿನನಿತ್ಯದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೊಬೈಲ್ ಡಾಟಾ ಬಳಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ಡೆಬಿಟ್ - ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್, ಮೊಬೈಲ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್, ಪ್ರಿಪೇಯ್ಡ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವುದು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಯ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಸೇರ್ಪಡೆ ಹಾಗೂ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿರುವುದು ಏಕೀಕೃತ ಪಾವತಿಗಳ ಇಂಟರ್ಫೇಸ್ (ಯುಪಿಐ- ಯುನಿಫೈಡ್ ಪೇಮೆಂಟ್ ಇಂಟರ್ಫೇಸ್). ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳ ಪೈಕಿ ಶೇ. 80ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಯುಪಿಐ ಮೂಲಕವೇ ಆಗಿದೆ.
2016ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 11ರಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾದ ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಭಾರತಪೇ, ಫೋನ್ಪೇ, ಗೂಗಲ್ಪೇ, ಪೇಟಿಎಂ ಮುಂತಾದ ಆಪ್ಗಳ ಮೂಲಕ ತ್ವರಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. 2022ನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿಗಳ ವಹಿವಾಟು 8792 ಕೋಟಿ ಇದ್ದು, ಇದರ ಮೊತ್ತವು 149.5 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಇದೆ. ಈ ಪೈಕಿ ಯುಪಿಐ ಒಂದರ ಮೂಲಕವೇ 7400 ಕೋಟಿ ವಹಿವಾಟುಗಳು ನಡೆದಿದ್ದು, ಇದರ ಮೊತ್ತ 125.94 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಆಗಿದೆ. ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಈ ಬೃಹತ್ ವಹಿವಾಟು ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ಜನರಿಗಿರುವ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಸದಾ ಕೈಯಲ್ಲೇ ಇರುವ ಮೊಬೈಲ್ಫೋನ್ ಮೂಲಕ ನಗದುರಹಿತವಾಗಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಪಾವತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಹಾಗೂ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸದಿರುವುದು ಯುಪಿಐ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ನಗದವನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವಾಗ ಕಳ್ಳತನವಾಗುವ, ದೋಚುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ಕೂಡ ಇದು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ಕಪು್ಪಹಣದ ವಹಿವಾಟಿಗೂ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ. ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ನಗದು ಹಣ ಮುದ್ರಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣ ತಗ್ಗಲಿದೆ. ಸ್ವದೇಶಿ ನಿರ್ವಿುತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಗ್ರಾಹಕಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿರುವುದು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಸ್ವಾಗತಾರ್ಹ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ.