ಎಷ್ಟು ನಡೆದರೋ ಅಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ನುಡಿದರು: ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪುರಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಕಂಬಾರ

Basavanna Kambara
Published on: 

ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ್ದ ಬಸವಣ್ಣನವರು ಜಗತ್ತು ಕಂಡ ದಾರ್ಶನಿಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಮೂಢನಂಬಿಕೆ, ಅಸ್ಪೃಶ್ಯತೆ ಮುಂತಾದ ಪಿಡುಗುಗಳ ನಿಮೂಲನೆಗಾಗಿ ಬದುಕಿನುದ್ದಕ್ಕೂ ಹೋರಾಡಿದ ಅವರು ತಮ್ಮ ವಚನಗಳ ಮೂಲಕ ಕಾಯಕ, ಸಮಾನತೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರಿದವರು. ಅವರ ಜೀವನ-ಬೋಧನೆಗಳು ಹೇಗೆ ಸರ್ವಕಾಲಕ್ಕೂ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾಡಿನ ಅನೇಕ ಮಠಾಧೀಶರು, ಗಣ್ಯರು ‘ಬಸವ ಜಯಂತಿ’ಯ ಈ ಶುಭ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಎಷ್ಟು ನಡೆದರೋ ಅಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ನುಡಿದರು!

ಬಸವಣ್ಣನವರ ವಚನಗಳು ಹಾಗೂ ಬೋಧನೆಗಳು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಸ್ತುತವೇ. ಇಡೀ ಪ್ರಪಂಚದ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಚನಗಳಷ್ಟು ಸತ್ವಯುತ, ಸರಳ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್​ನಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ, ಎಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ. 19ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ವಚನಗಳನ್ನು ವೇದಗಳ ಉಕ್ತಿಯಂತೆ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತ ಬಂದೆವು. ಆದರೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿರಲಿಲ್ಲ. 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಎಷ್ಟು ಶ್ರೀಮಂತ ಮತ್ತು ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅರಿವಾಯಿತು. ಅದರಿಂದಾಗಿ ಆ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಶಕ್ತಿ ಬಂತೆಂದರೆ ಹಲವಾರು ವಚನಕಾರರು ಬಂದರು. ಎಲ್ಲರೂ ಹೇಳಿದ್ದು ತಮ್ಮ ಅನುಭವ. ಅದಕ್ಕೆ ಖಾತ್ರಿ ಯಾರು ಅಂದರೆ ಪೂರ್ವ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲ. ಪಕ್ಕದ ಶರಣನ ಮಾತೇ ಪ್ರಮಾಣ. ಆ ಹೊಸ ಪ್ರಮಾಣ ಹೇಗೆಂದರೆ ನುಡಿದರೆ ನಡೆ ಖಾಲಿಯಾಗಬೇಕು, ನಡೆದರೆ ನುಡಿ ಖಾಲಿಯಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಪ್ರಮಾಣ. ಎಷ್ಟು ನಡೆದರೋ ಅಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ನುಡಿದರು. ನುಡಿ- ನಡೆಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸಿದರು. ನುಡಿ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ. ಎಲ್ಲ ಕಾಲಕ್ಕೂ ಅದು ಪ್ರಮಾಣ, ಪ್ರಸ್ತುತ. ಬಸವಣ್ಣನವರನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಲಾಗದು. ಹೇಳಿದರೆ ಜಂಭ ಆಗುತ್ತದೆ.

| ಡಾ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಕಂಬಾರ ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪುರಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತಿ