ಮೃಣ್ಮಯ ಮೂರ್ತಿ 'ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿ' ಕೀರ್ತಿ

Published on:

14 Sep 2025, 3:43 pm

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಲೀಲೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಆಚರಣೆ

ಕಡಗೋಲು ಮುಕುಂದನ ಸಂಕೀರ್ತನೆ

ಪ್ರಶಾಂತ ಭಾಗ್ವತ ಉಡುಪಿ

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿ ಬಂತೆಂದರೆ ಉಡುಪಿಯ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ನಂದಗೋಕುಲ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಮುದ್ದುಕೃಷ್ಣನ ವೇಷತೊಟ್ಟ ಚಿಣ್ಣರು, ಸಂಭ್ರಮಿಸುವ ಪಾಲಕರು ಕಂಡುಬರುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕೃಷ್ಣ ಭಕ್ತರ ಸಂಭ್ರಮವಾದರೆ, ಉಡುಪಿ ಮಠದಲ್ಲೊಂದು ವಿಶೇಷ ಆಚರಣೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಹೊರ ತರುವಂತಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಉಡುಪಿಯ ಕಡಗೋಲು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಮಾದರಿಯಲ್ಲೇ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿ ಹಾಗೂ ವಿಟ್ಲಪಿಂಡಿ ಲೀಲೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸುವುದು ವಿಶೇಷ.

ಕೃಷ್ಣನ ಜನನ

ಉಡುಪಿ ಮಠದಲ್ಲಿ ಸೌರಮಾನ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಹಿಣಿ ನಕ್ಷತ್ರದ ಅಷ್ಟಮಿಯ ದಿನ ಸಿಂಹ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಜನಿಸಿದ್ದಾನೆಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಂತೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಅಷ್ಟಮಿ, ಲೀಲೋತ್ಸವ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಎರಡು ದಿನ ಮಠದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಮಧ್ವ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ವಿಸರ್ಜನೆ

ಅಷ್ಟಮಿಯ ದಿನ ಮೃಣ್ಮಯ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ತೀರ್ಥ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾರನೆಯ ದಿನ ವಿಟ್ಲಪಿಂಡಿ ಲೀಲೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ರಥದಲ್ಲಿ ಈ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ, ರಥಬೀದಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರು ತೇರನ್ನು ಎಳೆದು ಸಂಭ್ರಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಲೀಲೋತ್ಸವ ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಮಧ್ವ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಅಷ್ಟಮಿಯ ವಿಶೇಷ ಆಚರಣೆ ಆಗಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ಪುತ್ತಿಗೆ ಮಠದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಪ್ರಸನ್ನ ಆಚಾರ್ಯ.

ನಗರದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ವೇಷಗಳ ಮೆರುಗು

ಅಷ್ಟಮಿ ನಿಮಿತ್ತ ಉಡುಪಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ವೇಷಧಾರಿಗಳು ಗಮನ ಸೆಳೆದರು. ಯಕ್ಷಗಾನ, ಹುಲಿ ವೇಷ, ಮಹಿಷಾಸುರ, ವಿವಿಧ ರಕ್ಕಸರ ವೇಷ, ಜೀಪ್ಗಳಲ್ಲಿ ತೆರಳುತ್ತಿರುವ ಟ್ಯಾಬ್ಲೋ ತಂಡಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಬೀದಿ ಹಾಗೂ ಹೋಟೆಲ್ಗಳ ಮುಂದೆ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು. ಉಡುಪಿ ರಥಬೀದಿಯಲ್ಲಿ, ಕೃಷ್ಣ ಮಂದಿರದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಹುಲಿ ವೇಷಗಳ ತಂಡಗಳು ಕುಣಿದು ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿದವು. ತಾಸೆಯ ಸದ್ದು ನೋಡುಗರನ್ನೂ ಕುಣಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.

ಕೃಷ್ಣಾರ್ಥ ಮಾನವೀಯ ಸೇವೆ

ಅಷ್ಟಮಿ ಆಚರಣೆ ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿರದೆ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯವನ್ನೂ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದೆ. ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಸೇವಾರ್ಥವಾಗಿ ಅಶಕ್ತ ಕುಟುಂಬದವರ ನೆರವಿಗಾಗಿ ವಿವಿಧ ವೇಷ ತೊಟ್ಟು ಜನರಿಂದ ಧನ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯಿತು. ಕಲಾವಿದೆ ಸುಷ್ಮಾ ಬಂಟ್ವಾಳ ಅವರು ಕಿನ್ನಿಮೂಲ್ಕಿಯ ಜಯಕರ ಬಂಗೇರ ಮತ್ತು ವಿಜಯಕೀ ಬಂಗೇರ ದಂಪತಿಯ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಧನ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಮಾನವೀಯತೆ ಮೆರೆದರು. ಉಡುಪಿಯ ಷಟರ್ಬಾಕ್ಸ್ ಹೆಲ್ಪಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ ತಂಡದವರೂ ಸಹ ಕೃಷ್ಣಾಷ್ಟಮಿ ನಿಮಿತ್ತ ಮಾನವೀಯ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಕಾರ್ಕಳ ತಾಲೂಕಿನ ಪಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವ 90 ವರ್ಷದ ತಾಯಿ ಕೊರಪಾಳ ಹಾಗೂ ದೈವಕೋಲದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಜೀವನ ಸಾಗಿಸುವ ಪುತ್ರ ಬಾಬು ಅವರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಮನೆ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಸಂಕಲ್ಪ ತೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ತಂಡದ ಸಚಿನ್ ಹಾಗೂ ಸುದೀಪ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಸದಸ್ಯರು ಹಾಲಿವುಡ್ ಮೂವಿಯ ಐದು ವಿಭಿನ್ನ ವೇಷಗಳ ಮೂಲಕ ನಗರದ ವಿವಿಧೆಡೆ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿ ಹಣ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು.

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿ ಬಹಳ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು. ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ಅದೊಂದು ದೊಡ್ಡ ವ್ರತವಾಗಿದ್ದು, ಆಚರಣೆಯಿಂದ ವಿಶೇಷ ಫಲ ಲಭಿಸಲಿದೆ. ದ್ವಾಪರ ಯುಗದ ಅಂತ್ಯ ಹಾಗೂ ಕಲಿಯುಗದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಜನರ ಉದ್ಧಾರಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಭಗವಂತ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವತರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಸಜ್ಜನರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಬಂದಿರುವ ಆತನಿಗಾಗಿ ಆರಾಧನೆ, ಉಪವಾಸ ವ್ರತ ಮಾಡುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕರ್ತವ್ಯ. ನಿತ್ಯವೂ ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಪಠಣ, ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರೆ ಅದುವೇ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ನಾವು ಕೊಡುವ ಉತ್ತಮ ಗಿಫ್ಟ್ ಆಗಲಿದೆ. | ಸುಗುಣೇಂದ್ರ ತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರು. ಪುತ್ತಿಗೆ ಮಠ ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿಯ ಮೃಣ್ಮಯ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ನನ್ನ ತಂದೆ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ನಂತರ 25 ವರ್ಷದಿಂದ ನಾನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ತಮ್ಮನೂ ಸಹ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. 9 ಇಂಚ್ನ ಈ ಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕಡಗೋಲು ಹಾಗೂ ಹಗ್ಗದ ಸಹಿತವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಆವೆ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸೇವಾರ್ಥವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು, ಈ ಕಾರ್ಯ ಹೆಮ್ಮೆ ತರುತ್ತದೆ. | ಸೋಮನಾಥ ಚಿಟ್ಪಾಡಿ. ಕಲಾವಿದ

Udupi