‘ಹೆಂಡತಿ ಸಂತತಿ ಸಾವಿರವಾಗಲಿ, ದಂಡಿಗೆ ಬೆತ್ತ ಹಿಡಿಸಿದಳಯ್ಯ’ ಎಂಬ ದಾಸರ ಉದ್ಗಾರದಲ್ಲಿ, ಆಗಿದ್ದರ ಕುರಿತು ವಿಷಾದಕ್ಕಿಂತಲೂ, ಪತ್ನಿಯೇ ಗುರುವಾಗಿ ತಮ್ಮನ್ನು ಉದ್ಧಾರದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿರುವುದಕ್ಕೆ ತುಂಬು ಹೃದಯದ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯೇ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಪರಿವರ್ತನೆ ಒಂದು ದಿನದ, ಒಂದು ಘಟನೆಯಿಂದಾದ ಪವಾಡವೆನ್ನಿಸಿದರೂ, ಪುರಂದರರ ಪ್ರತಿಭೆ, ಅಗಾಧ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಬಹುದಿನಗಳ ನಿರಂತರ ಕೆತ್ತನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಒಪ್ಪೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಣವಾಗಿರುವ ಪ್ರತಿಮೆಯಾಗಿರುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪುರಂದರ ದಾಸರು, ನಾರದಾಂಶ ಸಂಭೂತರೆನ್ನುವ ಎನ್ನುವ ಪ್ರತೀತಿಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಅವರು ಸಂಗೀತ, ನಾಟ್ಯಗಳ ಆಳವಾದ ಪಾಂಡಿತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಪುರಂದರ ದಾಸರು ಬದುಕಿನ ಹಲವು ಮಗ್ಗುಲುಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಕಂಡವರು. ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ವೈಭವನ್ನು ಕಂಡಂತೆಯೇ ಅದರ ಅವಸಾನದ ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳಿಗೂ ಸಾಕ್ಷಿಯಾದವರು. ಹಾಗಾಗಿ, ಆನೆ, ಕುದುರೆ, ಸೇನೆ, ಭಂಡಾರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ರಾಜಭೋಗವೂ ಅವರಿಗೆ ಲೊಳಲೊಟ್ಟೆಯೆನ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ‘ಯಾರಿಗೆ ಯಾರೂ ಅಲ್ಲ ಎರವಿನ ಸಂಸಾರವು ನೀರ ಮೇಲಿನ ಗುಳ್ಳೆ, ನಿಜವಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಕಟುಸತ್ಯವನ್ನು ಅವರ ಪದಗಳು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
