ಮಂಜುನಾಥ ಅಯ್ಯಸ್ವಾಮಿ ಹೊಸಪೇಟೆ

ಆತಂಕದ ದಿನಗಳು ಮುಗಿದಿವೆ. ತ್ರಿವಳಿ ರಾಜ್ಯಗಳ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೈತರ ಕಣ್ಣೀರು ಒರೆಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯ ಈಗ ಸಂಪೂರ್ಣ ನವಕಳೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ.

ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಇಡೀ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತವನ್ನೇ ನಡುಗಿಸಿದ್ದ ಕ್ರಸ್ಟ್ ಗೇಟ್ ದುರಂತದ ಕಹಿ ನೆನಪನ್ನು ಮರೆಸಿ, ಯುದ್ದೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಆಧುನೀಕರಣ ಕಾಮಗಾರಿ ಯಶಸ್ವಿ ಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ. ಜಲಾಶಯದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಹೊಸದೊಂದು ರೋಮಾಂಚನಕಾರಿ ಅಧ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆಯಲು ಕ್ಷಣಗಣನೆ ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು ಜೂ.25ರಂದು ಎಲ್ಲ 33 ನೂತನ ಕ್ರಷ್ಟಗೇಟ್‌ಗಳ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆಗೆ ಭವ್ಯ ವೇದಿಕೆ ಸಿದ್ಧಗೊಂಡಿದೆ.

2024ರ ಆ.10 ರ ತಡರಾತ್ರಿ ಜಲಾಶಯದ 19ನೇ ಕ್ರಸ್ಟ್‌ ಗೇಟ್‌ನ ಸರಪಳಿ ಮುರಿದ ಘಟನೆ ಇಡೀ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಲಯವನ್ನು ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸಿತ್ತು. ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕ್ಯೂಸೆಕ್ ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿದುಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಗಳು ಯುದ್ದೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಮಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸ್ಟಾಪ್ ಲಾಗ್ ಗೇಟ್ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಭೀಕರ ಘಟನೆ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಹಾಗೂ ತಜ್ಞದ ಸಮಿತಿಯ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಮುರಿದು ಬಿದ್ದಿದ್ದ 19ನೇ ಗೇಟ್ನ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಜಲಾಶಯದ ಅವರಣದಲ್ಲೇ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಡಲು ಮಂಡಳಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. ಇನ್ನು ಈ ಇಡೀ ಗೇಟ್‌ಗಳ ಬದಲಾವಣೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಲಾದ ಹೊಸ ಗೇಟ್ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಪಡೆದಿರುವುದು 18ನೇ ಕ್ರಸ್ಟ್ ಗೇಟ್. ಹೀಗಾಗಿ ಇದೇ ಗೇಟ್ ನಿಂದಲೇ ಜಲಾಶಯದ ಹೊಸ ಗೇಟ್‌ಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆಗೊಳಿಸಲು ಭರ್ಜರಿ ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ.

ಜಲಾಶಯದ ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ದಾಟಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ತುಂಗಭದ್ದಾ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಿದೆ. ಕ್ರಸ್‌ಗೇಟ್ಗಳ ಬದಲಾವಣೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಕೊನೆಯದಾಗಿ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾದ 15ನೇ ಕ್ರಸ್ಟ್‌ ಗೇಟನ್ನು ಜಲಾಶಯದ ಅವರಣದಲ್ಲಿರುವ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಇಡಲು ತಿರ್ಮಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಹಳೆ ಗೇಟ್ ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೇವಲ ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಲಿದೆ. ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ 15 ಮತ್ತು 19ನೇ ಗೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಉಳಿದ ಎಲ್ಲ ಹಳೆಯ ಗೇಟ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಜೈನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರೆ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ 27.5 ರೂಪಾಯಿಯಂತೆ ಗುಜರಿಗೆ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪಾಲಿನ ಜೀವನಾಡಿಯಾಗಿರುವ ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯವನ್ನು 1953ರಲ್ಲಿ ಅಂದಿನ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಮತ್ತು ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಿಜಾಮರ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಮೂಲತಃ33 ಟಿಎಂಸಿ ನೀರು ಸಂಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಈ ಜಲಾಶಯ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಹೂಳು ತುಂಬಿರುವುದರಿಂದ ಸುಮಾರು 105 ಟಿಎಂಸಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದೆ. ಆದರೂ ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೊಪ್ಪಳ, ರಾಯಚೂರು, ಬಳ್ಳಾರಿ, ವಿಜಯನಗರ ಹಾಗೂ ಅಂಧ್ರದ ಕರ್ನೂಲು, ಅನಂತಪುರ ಮತ್ತು ಕಡಪ ಸೇರಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 17.3 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇ‌ರ್ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗೆ ನೀರು ಒದಗಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ.

ಗೇಟ್ ಕೊಚ್ಚಿಹೋದ ದಿನದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಉದ್ಘಾಟನೆಯವರೆಗೂ ಈ ವಿಷಯ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ. ಗೇಟ್ ದುರಂತಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರದ ಬೇಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹಾಗೂ ಜಲಾಶಯದ ಸರಿಯಾದ ನಿರ್ವಹಣೆ ಕೊರತೆಯೇ ಕಾರಣ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದವು. ಅಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೂ ಹಿಂದಿನ ಸರ್ಕಾರ ತಜ್ಞರ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿತ್ತು ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳು ಕೇಳಿಬಂದವು. ಆದರೆ, ಇದು 70 ವರ್ಷ ಹಳೆಯದಾದ ಅಣೆಕಟ್ಟಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಸಂಭವಿಸಿದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷ ನಮ್ಮ ಸರ್ಕಾರ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಸ್ಪಂಧಿಸಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸೀಜನ್ ನಲ್ಲಿ 51 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗೂ ಅಧಿಕಾ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಗೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಯುದ್ದೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾಯಿಸಿ ದಾಖಲೆ ಬರೆದಿದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.

ಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲ ಇಲಾಖೆ ಹಾಗೂ ತುಂಗಭದ್ರಾ ಮಂಡಳಿಯ ಸಹಯೋಗದಲ್ಲಿ ಊ.25ರ ಬೆಳಗ್ಗೆ 11ಕ್ಕೆ ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುನಿರಾಬಾದ್ ಸರ್ಕಾರಿ ಹೈಸ್ಕೂಲ್ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ 33 ಸ್ಟಿಲ್ ವೇ ಗೇಟುಗಳ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ.ಶಿವಕುಮಾರ್ ಉದ್ಘಾಟಿಸುವರು. ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಸಚಿವ ಸಿ.ಆರ್.ಪಾಟೀಲ್, ಅಂಧ್ರ ಸಿಎಂ ಎನ್.ಚಂದ್ರಬಾಬು ನಾಯ್ಡು ಮೂರು ರಾಜ್ಯಗಳ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರಾದ ಡಾ.ಜಿ.ಪರಮೇಶ್ವರ, ಎ.ರೇವಂತ್ ರೆಡ್ಡಿ, ಕೆ.ಪವನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್, ಮಲ್ಲುಭಟ್ಟಿ ವಿಕ್ರಮಾರ್ಕ, ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ರೈಲ್ವೆ ಖಾತೆ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ ವಿ.ಸೋಮಣ್ಣ, ಕೇಂದ್ರ ಜಲಶಕ್ತಿ ಖಾತೆ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ ರಾಜ ಭೂಷಣ ಚೌಧರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಮೂರು ರಾಜ್ಯಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಹಾಗೂ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸುವರು.

"

ಟಿಬಿಡ್ಯಾಂನ ಹಳೆಯ ಗೇಟ್‌ನ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಜಲಾಶಯದ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿಗೆ ಬರುವ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಹಳೆಯ ಹಾಗೂ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ತುಂಬಾ ಅನುಕೂಲವಾಗಲಿದೆ. ಜೂ.25ಕ್ಕೆ ಗೇಟ್ ಗಳ ಉದ್ಘಾಟನೆ ಆಗಲಿದೆ. ಮೂರು ರಾಜ್ಯಗಳ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.

— ಒ.ಆರ್.ಕೆ.ರೆಡ್ಡಿ ಟಿರಿ ಮಂಡಳಿ, ಹೊಸಪೇಟೆ