ಪಾಳುಬಿದ್ದ ಪಾರ್ತಿಸುಬ್ಬ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ

ಕರಾವಳಿಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರವಾದ ಯಕ್ಷಗಾನವನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಉಳಿಸಿ ಬೆಳೆಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕುಂಬಳೆಯ ಮುಜುಂಗಾವಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಪಾರ್ತಿಸುಬ್ಬ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ ಅಕಾಡೆಮಿ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಿರ್ಲಕ್ಷೃಕ್ಕೊಳಗಾಗಿದ್ದು ಕಾಮಗಾರಿ ಅರ್ಧಕ್ಕೇ ನಿಂತಿದೆ. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಡ ಪಾಳು ಬಿದ್ದಿದ್ದು ಕಲಾ ಕೇಂದ್ರದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಕಲಾವಿದರು ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ತೆಂಕುತಿಟ್ಟು ಯಕ್ಷಗಾನ ಬೆಳೆದ ಕುಂಬಳೆ ಸೀಮೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಭಾಗವತರು, ಅರ್ಥಧಾರಿಗಳು, ವೇಷಧಾರಿ ಕಲಾವಿದರು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಕಲೆಯ ಉಳಿವಿಗೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇಂಥ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಶತಮಾನಗಳ ಹಿಂದೆ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಯಕ್ಷಗಾನ ಪಿತಾಮಹರೆಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾದ ಪಾರ್ತಿಸುಬ್ಬರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಸ್ಥಾಪನೆಗೊಂಡ ಯಕ್ಷ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಅರ್ಧಕ್ಕೇ ನಿಂತು ಹೋಗಿರುವುದು ಯಕ್ಷ ಜನಕನ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಕುಂದು ತರುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.

2009-10ರಲ್ಲಿ ಅಂದಿನ ಎಡರಂಗ ಸರ್ಕಾರದ ಆಡಳಿತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 20 ಲಕ್ಷ ರೂ. ಅನುದಾನದ ಮೂಲಕ ಪಾರ್ತಿಸುಬ್ಬ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಆ ಮೂಲಕ ಯುವ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿ ಕಲೆಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಕಲಾಕೇಂದ್ರದ ಕಾಮಗಾರಿ ಭರದಿಂದ ಸಾಗಿತ್ತು. ಅಂದಿನ ಶಾಸಕರ ನಿಧಿಯಿಂದ 15 ಲಕ್ಷ ರೂ. ಧನಸಹಾಯ ದೊರೆತಿತ್ತು. ಶೇ.90ರಷ್ಟು ಕಾಮಗಾರಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ. ನೆಲಕ್ಕೆ ಟೈಲ್ಸ್, ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ವೇಷ ಬದಲಿಸುವ ಕೊಠಡಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಕಲಾಕೇಂದ್ರ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾಗದೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷೃಕ್ಕೊಗೊಳಗಾದ ಕಾರಣ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ ಯೋಜನೆಯೊಂದು ಹಳ್ಳಹಿಡಿದು ಯಕ್ಷ ಕಲಾರಸಿಕರನ್ನು ನಿರಾಸೆಗೊಳಿಸಿದೆ.

ಸ್ಮಾರಕ ಯೋಜನೆಗೆ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದ ಸಮಿತಿ 5 ಸೆಂಟ್ಸ್ ಜಾಗ ಖರೀದಿಸಿ, ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿತ್ತು. ಸಮಿತಿಯ ಕಾಲಾವಧಿ ಮುಗಿದರೂ ಹೊಸ ಸಮಿತಿ ರಚನೆಯಾಗದೆ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ನನೆಗುದಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಆದಷ್ಟು ಬೇಗ ನೂತನ ಸಮಿತಿ ರಚನೆಯಾಗಿ ಕಾಮಗಾರಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬೇಕಿದೆ.

16 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಆರಂಭಗೊಂಡ ಕಲಾಕೇಂದ್ರ ಕಾಮಗಾರಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳದೆ ಪೊದೆಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಿದ್ದು ಕುಡುಕರು, ಪುಂಡರ ಆಶ್ರಯತಾಣವಾಗಿದೆ. ಮದ್ಯದ ಬಾಟಲಿಗಳು, ಗಾಜಿನ ಚೂರು, ಒಡೆದ ಹೆಂಚು, ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ನೀರು ಶೇಖರಣೆಯಾಗಿ ನೆಲ ಪಾಚಿಕಟ್ಟಿದೆ. ಛಾವಣಿಗೆ ಹೊದಿಸಲಾದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಸರಳುಗಳ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿದು ಇಂದೋ ನಾಳೆಯೋ ಧರಾಶಾಯಿಯಾಗುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ.

ಕಲಾವಿದರು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾಕೇಂದ್ರ ಕಾಮಗಾರಿಯನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಬೇಕೆಂದು ದಶಕಗಳಿಂದ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಿಂದಿನ ಸರ್ಕಾರದ ಆಡಳಿತ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರ 2 ಲಕ್ಷ ರೂ. ಅನುದಾನ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಇದೀಗ ಹೊಸ ಸರ್ಕಾರ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದು ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದ ಸ್ಥಿತಿ ಬದಲಾಗುವ ಆಶಾಭಾವನೆ ಮೂಡಿದೆ. ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇಲಾಖೆ ಸಚಿವ ಪಿ.ಸಿ.ವಿಷ್ಣನಾಥ್ ಕುಂಬಳೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದು ಮಂಜೇಶ್ವರ ಶಾಸಕ ಎ.ಕೆ.ಎಂ.ಅಶ್ರಫ್ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರಾರಂಭಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷಕಲಾ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತೆ ತಲೆಎತ್ತಬಹುದು ಎಂಬ ಆಶಯ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿದೆ.

ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಬಂಧ ನಿರ್ಮಾಣ ಗುತ್ತಿಗೆ ಪಡೆದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಈವರೆಗೂ ಹಣ ಸಂದಾಯವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಅವರು ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದು, ನಿರ್ಮಾಣ ವೆಚ್ಚದ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಅವರ ಪುತ್ರರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿರುವುದಾಗಿ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಜ್ಯ ಇತ್ಯರ್ಥವಾಗದೆ ಪಾರ್ತಿಸುಬ್ಬ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವೂ ಆರಂಭವಾಗದು.

ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸದಿರುವುದು ಅವಮಾನಕರ. ಈ ಹಿಂದಿನ ವಿವಿಧ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಿತಿ ರಚಿಸಿ ಕಾಲಕ್ಷೇಪ ಮಾಡಿದ್ದಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕಾಗಲಿ, ಸಮಿತಿಗಳಿಗಾಗಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಚಿತ್ರಣವಿರಲಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಷ್ಟೇ ಅನುದಾನ ನೀಡುವುದಾದರೆ ಪ್ರಯೋಜನವಿಲ್ಲ. ಕಲಾವಿದರೇ ಖರ್ಚು ಭರಿಸಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಆಯೋಜಿಸುವ ಯೋಜನೆ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿ ಕುಟುಂಬಶ್ರೀ ಚಟುವಟಿಕೆ ಕೇಂದ್ರ ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರಿ ಅತಿಥಿಗೃಹವಾಗಿಯಾದರೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಪಾರ್ತಿಸುಬ್ಬರ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಕುಂಬಳೆಯಲ್ಲಿ ಇಂಥದೊಂದು ಯೋಜನೆ ಸಾಕಾರಗೊಳ್ಳದು.

— ದಿವಾಣ ಶಿವಶಂಕರ ಭಟ್, ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದ, ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಾಜಿ ಸದಸ್ಯ