ಕ್ಷಮಾಗುಣವು ಸಾಕಷ್ಟು ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಸಹನೆಯನ್ನು ಬೇಡುವಂಥದ್ದು. ಅದನ್ನೇ ಡಿವಿಜಿ ಅವರು ಹೇಳಿರುವುದು, ‘ಸಹನೆ ವಜ್ರದ ಕವಚ, ಮಂಕುತಿಮ್ಮ’ ಅಂತ. ಪ್ರತಿದಿನ ಮಲಗುವ ಮುಂಚೆಯೊಮ್ಮೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳೋಣ; ಯಾರಾದರೂ ನಮಗೆ ಮೋಸ ಅಥವಾ ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆಯೇ, ಅವಮಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆಯೇ, ಅಪವಾದ ಹೊರಿಸಿದ್ದಾರೆಯೇ? ಹೌದು, ಎಂದಾದಲ್ಲಿ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನೊಮ್ಮೆ ಹೇಳಿ, ಶಾಂತವಾದ ಮುಖಭಾವದಿಂದ- ‘ಇಗೋ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿದ್ದೇನೆ, ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ನನ್ನ ಸ್ಮೃತಿಪಟಲದಿಂದ ಅಳಿಸಿದ್ದೇನೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಿ. ನಮ್ಮ ವಾಟ್ಸ್ಆಪ್ಗಳಿಂದ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ಗಳಿಂದ ಬೇಡದ್ದನ್ನು ಡಿಲೀಟ್ ಮಾಡುತ್ತೇವಲ್ಲ ಹಾಗೆಯೇ ಕೆಟ್ಟ ಸಂಗತಿ, ನೆನಪುಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ಸ್ಮೃತಿಪಟಲದಿಂದ ಅಳಿಸಿ ಹಾಕಬೇಕು. ಆಗ ನೋಡಿ ನಮಗೆಂಥ ಸುಖನಿದ್ದೆ ಆವರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೆಂದು! ನಿರಾಳ, ಸುಖ-ನಿದ್ದೆಯ ಸವಿ ನಮ್ಮ ಪಾಲಿನದಾಗುವುದು ಶತಃಸಿದ್ಧ. ಅದಕ್ಕೇ ದಾಸವರೇಣ್ಯ ಪುರಂದರ ದಾಸರು ‘ಧರ್ಮವೇ ಜಯವೆಂಬ ದಿವ್ಯಮಂತ್ರ’ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ‘ವಿಷವಿಕ್ಕಿದವಗೆ ಷಡ್ರಸವನುಣಿಸಲೇ ಬೇಕು; ಮೋಸಗಾರನ ಹೆಸರ ಮಗನಿಗಿಡಬೇಕು’ ಎನ್ನುವಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗಿನ ಕ್ಷಮಾಗುಣವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೇಳಿರುವುದು. ಗೆಳೆಯನೊಬ್ಬನಿಂದ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ನಡೆಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವನೊಬ್ಬ ಗಾಂಧೀಜಿ ಬಳಿ ಬಂದು ಆತಂಕ ತೋಡಿಕೊಂಡ. ಬಾಪು ಹೇಳಿದರು- ‘ನಿನ್ನ ಒಡಲ ಕೋಪವನ್ನೆಲ್ಲ ತಿಳಿಸುವ ಪತ್ರವೊಂದನ್ನು ಬರೆದುಕೊಂಡು ಬಾ’ ಎಂದು. ಎರಡು ದಿನ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಬಂದ ಆತ ‘ನಾನು ಪತ್ರ ಬರೆದು ತಂದಿರುವೆ, ಅಂಚೆಗೆ ಹಾಕಲೇ?’ ಎಂದು ಕೇಳಿದ. ಗಾಂಧೀಜಿ ಹೇಳಿದರು-‘ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ, ನೀನೀಗ ನಿರಾಳನಾಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಿ. ಈ ಕಾಗದ ಅಂಚೆಡಬ್ಬಿಗಲ್ಲ- ಕಸದಬುಟ್ಟಿಗೆ ಹಾಕಬೇಕು’ ಎಂದರು. ಕೋಪ ತಾನೇ ತಾನಾಗಿ ಶಮನವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟಿತು!
