

ಇರಾನಿನ ಸವೋಚ್ಚ ನಾಯಕ ಆಯತೊಲ್ಲಾ ಅಲಿ ಖಮೇನಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಸೇನೆಯ ವಿಶೇಷ ವಿಭಾಗವಾದ ರೆವಲೂಷನರಿ ಗಾರ್ಡ್ಸ್ ಕೋರ್ಗೆ ಸೇರಿದ ಖುದ್ಸ್ ಪಡೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮೇಜರ್ ಜನರಲ್ ಖಾಸಿಂ ಸುಲೇಮಾನಿಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿ ಮುಖಾಂತರ ಹೊಡೆದುರುಳಿಸಿದ್ದು ಈಗಾಗಲೇ ಗೊತ್ತಿರುವ ಸಂಗತಿ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ಉದ್ವಿಗ್ನ ಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗಿದ್ದು, ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರ ಮೇಲೆ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ದಾಳಿಯನ್ನೂ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಜಟಾಪಟಿ ಎಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೇ ತಿರುಗಿಬಿಡುತ್ತದೆಯೋ ಎಂಬ ಭೀತಿಯೂ ಮೂಡಿರುವುದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಅಂತಹ ಭೀತಿ ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರಾದಂತೆ ಕಂಡರೂ, ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ನಿರಾಳರಾಗುವಂತಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಇದು ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಎಂದರೆ, ಇರಾನ್ ಸಂಸತ್ತು ಇಡೀ ಅಮೆರಿಕ ಸೇನೆಯನ್ನೇ ‘ಭಯೋತ್ಪಾದಕ’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿಬಿಟ್ಟಿದೆ! ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಅಮೆರಿಕ ಇರಾನ್ ಮೇಲಣ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ. ಹಾಗೇನಾದರೂ ಆದಲ್ಲಿ, ಮೊದಲೇ ಬಸವಳಿದಿರುವ ಇರಾನ್ ಮತ್ತಷ್ಟು ತೊಂದರೆ, ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಿಸುವುದು ಗ್ಯಾರಂಟಿ. ಈ ಮಧ್ಯೆ, ಟೆಹರಾನ್ ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಹೊರಟ ಕೆಲವೇ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್ ವಿಮಾನ ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾದಾಗ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆಲ ದೇಶಗಳು ಇದು ಇರಾನ್ ಕಿತಾಪತಿಯೇ ಇರಬೇಕೆಂಬ ಸಂಶಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದವು. ಅದು ನಿಜವಾಗಿದೆ. ಆ ವಿಮಾನ ತನ್ನ ಸೇನಾನೆಲೆಯ ಅತಿ ಸಮೀಪ ಬಂದುದರಿಂದ ಹೊಡೆದಿದ್ದಾಗಿ ಇರಾನ್ ಸೇನೆ ಹೇಳಿದೆ. ಆದರೆ ಸಂದೇಹಗಳು ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಮುಗಿದಿಲ್ಲ. ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನ ಮತ್ತು ಸೇನಾ ವಿಮಾನಗಳ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಗುರುತಿಸುವಂಥ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಇರಾನ್ ಸೇನೆ ಬಳಿ ಇಲ್ಲವೆ? ಅಷ್ಟಕ್ಕೂ ಆ ವಿಮಾನ ಸೇನಾನೆಲೆ ಸನಿಹಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದಾದರೂ ಹೇಗೆ ಎಂಬೆಲ್ಲ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವವರಿಲ್ಲ. ಇದೊಂದು ‘ಅಚಾತುರ್ಯ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಇರಾನ್ ಸರ್ಕಾರ ಕ್ಷಮೆ ಕೋರಿದೆ. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿನ ಜನ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭದಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಿಲ್ಲ. ‘ಅಧಿಕಾರ ತ್ಯಜಿಸಿ, ರಾಜೀನಾಮೆ ಕೊಡಿ’ ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸಿ ಜನರು ಬೀದಿಗಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ವಿಮಾನಾಪಘಾತ ಪ್ರಕರಣ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ಗೆ ದೊಡ್ಡ ಮುಜುಗರವನ್ನೇ ತಂದಿಟ್ಟಿದೆ. ಮತ್ತಿನ್ನೇನು? ಆ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಇರಾನಿನದೇ 70ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿದ್ದರು!
ಈಜಿಪ್ಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಕೆಳಕ್ಕುರುಳಿದವು; ಇನ್ನು ಕೆಲವೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಬಲಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಿದವು.
ಮತ್ತೆ ಇರಾನ್ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಬರುವುದಾದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಜನರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ-ಹೋರಾಟ ಹೊಸದೇನಲ್ಲ. ಹಸನ್ ರೌಹಾನಿ ಸರ್ಕಾರದ ಕಠಿಣ ಬಜೆಟ್ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ 2018ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಜನರು ಬೀದಿಗಿಳಿದಿದ್ದರು. ಸರ್ಕಾರ ಆಗ ಬಿಗಿಯಾಗಿ ವ್ಯವಹರಿಸಿತ್ತು. ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 4 ಸಾವಿರ ಜನರು ಬಂಧನಕ್ಕೀಡಾಗಿದ್ದರು ಮರತ್ತು 30 ಜನರು ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. 2009ರಲ್ಲಿ ಮಹಮ್ಮದ್ ಅಹ್ಮದಿನೆಜಾದ್ ಅವರು ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದಾಗ ಜನರು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದ್ದರು. ಆಗ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಅಕ್ರಮಗಳಾಗಿವೆ ಎಂಬ ಆರೋಪ ಕೇಳಿಬಂದಿತ್ತು.
ಇದೀಗ ಇರಾನ್ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಸುತ್ತಿನ ಜನಾಂದೋಲನ ಶುರುವಾದಂತಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದೊಂದಿಗಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಾವೇರಿಸಿದೆ. ಜನರ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಅಮೆರಿಕವೇನಾದರೂ ಪರೋಕ್ಷ ಕುಮ್ಮಕ್ಕು ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಷಮಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿನ ಸರ್ಕಾರ ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಅಲ್ಲಿನ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ಹಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಆಡಳಿತಸೂತ್ರ ಹಿಡಿದವರು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ-ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ತುರ್ತು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮುಂದೇನಾಗಬಹುದೆಂಬುದು ಅನೂಹ್ಯ. ಇದೇನೇ ಇದ್ದರೂ, ಜನಭಾವನೆಯನ್ನು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಅದುಮಬಹುದು ಎಂಬುದು ಮಾತ್ರ ಪ್ರಶ್ನಾರ್ಥಕವೇ ಸರಿ...
(ಲೇಖಕರು ‘ವಿಜಯವಾಣಿ’ ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಎಡಿಟರ್)