ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು
ನವದೆಹಲಿ: ಇಂದು ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಾರು, ಬೈಕ್ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ನಂಬರ್ ಪ್ಲೇಟ್( Number Plate) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. ವಾಹನದ ಮಾಲೀಕರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು, ಅಪಘಾತ ಅಥವಾ ಅಪರಾಧ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ವಾಹನವನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಹಾಗೂ ಸಂಚಾರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಸುಮಾರು 130 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದು, ಬಳಿಕ ವಿಶ್ವದ ಹಲವು ದೇಶಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.
19ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳು ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದವು. ಕುದುರೆ ಗಾಡಿಗಳಿಗಿಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಈ ವಾಹನಗಳಿಂದ ಅಪಘಾತಗಳು ಹಾಗೂ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಂಡುಬಂತು.ಇದರಿಂದ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಗತ್ಯ ಉಂಟಾಯಿತು. ವಾಹನದ ಮಾಲೀಕರ ಮಾಹಿತಿ ದಾಖಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ರಸ್ತೆ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ಕಳ್ಳತನ ತಡೆಯುವುದು ಹಾಗೂ ಅಪರಾಧ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ವಾಹನವನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು.
1893ರ ಆಗಸ್ಟ್ 14ರಂದು ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ಪ್ಯಾರಿಸ್ನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ವಾಹನ ಗುರುತಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂತು. ನಗರದೊಳಗೆ ಸಂಚರಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಾಹನವೂ ಅದರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಮಾಲೀಕರ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ವಿಳಾಸ ಹೊಂದಿರುವ ಗುರುತಿನ ಫಲಕವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕೆಂದು ನಿಯಮ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಕ್ರಮದಿಂದ ಅಪಘಾತ ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಾಹನ ಮತ್ತು ಚಾಲಕರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಯಿತು.
ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಜರ್ಮನಿ 1896ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ನಂಬರ್ ಪ್ಲೇಟ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. ಬಳಿಕ 1898ರಲ್ಲಿ ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ಕೂಡ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಾಹನ ನೋಂದಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ 1901ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ರಾಜ್ಯ ವಾಹನ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಾಹನ ಮಾಲೀಕರೇ ಮರ, ಚರ್ಮ ಅಥವಾ ಲೋಹ ಬಳಸಿ ನಂಬರ್ ಫಲಕಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ನಂತರ 1903ರಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಅಧಿಕೃತ ನಂಬರ್ ಪ್ಲೇಟ್ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಾಹನ ನೋಂದಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಡಳಿತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. 1901ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ವಾಹನ ನೋಂದಣಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. ಬಳಿಕ 1903ರಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು 1907ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಇದೇ ಮಾದರಿಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡವು.
ಆದರೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಏಕರೂಪದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ 1914ರ ಭಾರತೀಯ ಮೋಟಾರು ವಾಹನ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ ಜಾರಿಗೆ ಬಂತು. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ವಾಹನ ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ಗುರುತಿನ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಅಧಿಕೃತ ರೂಪ ನೀಡಿತು.
ಇಂದು ವಾಹನಗಳ ನಂಬರ್ ಪ್ಲೇಟ್ ಕೇವಲ ಗುರುತಿನ ಚಿಹ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಸಂಚಾರ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ,(ಏಜೆನ್ಸೀಸ್).