ತಿಳಿಯುವುದು ಜ್ಞಾನಶಕ್ತಿ. ಯಾವುದನ್ನು? ಯಾರಿಂದ? ತನ್ನಿಂದ ತಾನೆಯೇ? ಸಂದರ್ಭದಿಂದಲೆ? ಘಟನೆಯಿಂದಲೆ? ಅದನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವುದು ಭಾವನೆಯೆ? ದೇಹವೇ? ಏನು? ಇತ್ಯಾದಿ ಸಾವಿರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಉದ್ಭವಗೊಳ್ಳುವುವು. ದೇಹದ ವಾಂಛೆಯನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಬಹುದೇ ವಿನಾ ತಡೆಯಲಾಗದು. ಸಂಯಮ ಸುಲಭವಲ್ಲ.
ದೇಹವಾಂಛೆಯನ್ನು ಋಣಾನುಬಂಧವೆಂದು ತಿಳಿಯುವರು. ಋಣವಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಬದುಕಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಪಶು, ಪತ್ನಿ, ಸುತ, ಆಲಯಗಳು ಲಭಿಸುವುದು. ಋಣವೇ ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಕನಸು ನನಸಾಗದು. ಋಣವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಸಾಲ ತೀರಿಸುವುದೇ ಅಥವಾ ಮುಂದುವರಿದ ಸಾಲವೇ? ಮಾತೃ, ಪಿತೃ, ದೇವ ಋಣಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಗುರು ಋಣ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಋಣಗಳೂ ಸೇರಿಕೊಂಡವು. ಋಣದ ಸೀಮಿತ ರೇಖೆ ಯಾವುದು ಎಂದು ನಿಖರವಾಗಿ ಹೇಳಲಸಾಧ್ಯ.
ಅರ್ಜುನನು ಅಸ್ತ್ರಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಿಯ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಗುರಿ ಹಿಡಿದು ದ್ರೋಣರ ಪ್ರಿಯ ಶಿಷ್ಯನಾದ. ಗುರು ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಪಡೆದ. ಸ್ವಯಂವರದಲ್ಲಿ ಮತ್ಸ್ಯುಂತ್ರವನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ದ್ರೌಪದಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದ. ಖಾಂಡವವನದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿ ಗಾಂಡೀವ ಧನುಸ್ಸು, ಅಕ್ಷಯ ತೂಣೀರ, ಬಿಳಿಯ ಕುದುರೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ ದಿವ್ಯರಥವನ್ನು ಪಡೆದ. ರಾಜಸೂಯ ಯಾಗಕ್ಕಾಗಿ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕನ್ನೇ ಜಯಿಸಿದ. ಈಶ್ವರನಿತ್ತ ದಿವ್ಯದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಶಿವನನ್ನು ಕಂಡ. ಪಾಶುಪತಾಸ್ತ್ರ, ಬ್ರಹ್ಮಶಿರ ಪಡೆದ. ಯಮನಿಂದ ಯಮದಂಡ, ವರುಣನಿಂದ ವರುಣಪಾಶಾಸ್ತ್ರ, ಕುಬೇರನಿಂದ ಅಂತರ್ಧಾನಾಸ್ತ್ರ ಪಡೆದ. ದೇವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಐದು ವರ್ಷವಿದ್ದು ನೃತ್ಯ-ಗೀತ-ವಾದ್ಯ-ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಅಸ್ತ್ರಗಳ ರಹಸ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆದ. ಅಪ್ಸರೆಯರ ನೃತ್ಯವೈಭವವನ್ನು ಕಂಡ. ಅವರಲ್ಲಿ ಊರ್ವಶಿಯೂ ಇದ್ದಳು. ಆಕೆ ಚಂದ್ರವಂಶದ ಮೂಲ ಮಹಾಮಾತೆಯಾಗಿದ್ದಳು. ಅರ್ಜುನ ಮಾತೃಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವಳನ್ನು ನೋಡಿದನು. ಸ್ವೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಬಂದ ಅವಳನ್ನು ಶಚಿಗೂ-ಕುಂತಿಗೂ ಹೋಲಿಸಿದ. ಇದರಿಂದ ಕುಪಿತಳಾದ ಊರ್ವಶಿಯು ನೀನು ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮಧ್ಯೆ ನಟವೃತ್ತಿಯಿಂದ ನಪುಂಸಕನಾಗಿ ಕಾಲ ಕಳೆ ಎಂದು ಶಪಿಸಿದಳು. ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಅದು ಅಜ್ಞಾತವಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಜನವಾಯಿತು.
ಯುದ್ಧದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಬಂದುದು ವಿಷಾದ. ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳು, ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಆದ ಅವಮಾನ, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಪಾಡು ಯಾವುದೂ ಅರ್ಜುನನ ಜ್ಞಾಪಕಕ್ಕೆ ಬರಲೇ ಇಲ್ಲ. ‘ಎರಡು ಸೇನೆಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ರಥ ನಿಲ್ಲಿಸು. ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ಬಂದವರು ಯಾರೆಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತೇನೆ’ ಎನ್ನುವನು. ಜ್ಞಾನ-ಕರ್ವಂಗಗಳ ಸರಿಯಾದ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಇರಬೇಕು. ಜ್ಞಾನವೇ ಪರಮೋಚ್ಚ ಸಿದ್ಧಿಯಾದರೂ, ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕರ್ವಂಗವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.