ಉತ್ತರ: ಪದ್ಮಾಸನ ಅಥವಾ ಕಮಲ ಭಂಗಿ ಒಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಯೋಗಾಸನವಾಗಿದೆ. ಪದ್ಮಾಸನ, ಕಮಲ ಭಂಗಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪದ್ಮಾಸನವು ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಪೂಜನೀಯ ಆಸನವಾಗಿದೆ. ಇದು ಪ್ರತಿ ಪಾದವನ್ನು ವಿರುದ್ಧ ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಿ ಅಡ್ಡ ಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಯೋಗ ಭಂಗಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುವಾಗ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾನಸಿಕ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಪದ್ಮಾಸನ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.
ಪದ್ಮಾಸನವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಿಂದೂ, ಬೌದ್ಧ ಮತ್ತು ಜೈನ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪದ್ಮಾಸನ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಸಂಸ್ಕೃದಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಪದ್ಮ ಎಂದರೆ ಕಮಲ. ಅದು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನೋದಯವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಸನ ಎಂದರೆ ಭಂಗಿ. ಈ ಆಸನವು ಯೋಗಕ್ಕೆ ಮೂಲಭೂತವಾಗಿದೆ. ಪದ್ಮಾಸನವು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆನ್ನು ಮೂಳೆಯ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ದೇಹದ ತೂಕವು ತೊಡೆಗಳ ಮೂಳೆಗಳ ಮೇಲೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸೊಂಟದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಎಲ್ಲ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಆಸನಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದಾಗಿದೆ. ಬೇರೆ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲೂ ಪದ್ಮಾಸನವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಧಾನ: ಜಮಖಾನ ಮೆಲೆ ನಿಮ್ಮ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮುಂದೆ ಚಾಚಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ. ಬಲಕಾಲನ್ನು ಮಡಚಿ ಕೊಂಡು (ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಸಿರಾಟದಲ್ಲಿ) ಎಡತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಇಡಿ. ಎಡಕಾಲನ್ನು ಮಡಚಿ ಬಲತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಇಡಿ. ಕೈಗಳನ್ನು ಆಯಾ ಮಂಡಿಗಳ ಮೇಲಿಟ್ಟು ಹೆಬ್ಬೆಟ್ಟು ಮತ್ತು ತೋರು ಬೆರಳುಗಳ ತುದಿಗಳನ್ನು ತಗುಲಿಸಿ ‘ಚಿನ್ಮುದ್ರೆ’ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು ಅಥವಾ ಕೈಗಳೆರಡನ್ನೂ ಹಿಮ್ಮಡಿಗಳೆರಡರ ಮಧೆ್ಯ ಇಡಿ. ಅಂಗೈಗಳು ಮೇಲ್ಮುಖವಾಗಿರಬೇಕು.
ತಲೆ, ಕುತ್ತಿಗೆ, ಬೆನ್ನು ನೇರವಾಗಿರಲಿ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಸಿರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಾ ವಿರಮಿಸಿ. ಕಾಲುಗಳಿಗೆ ನೋವು ಅನಿಸಿದರೆ ಕೂಡಲೇ ವಿರಮಿಸಿ. ಅಭ್ಯಾಸ ಆದ ನಂತರ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಗಮನವನ್ನು ಉಸಿರಾಟದಲ್ಲಿ ಯಾ ಇಷ್ಟದೇವರಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿ. ಪದ್ಮಾಸನವನ್ನು ಮಾಡಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವವರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧ ಪದ್ಮಾಸನ, ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಮಡಿಸಿ ಬಿಡಿಸುವ ವ್ಯಾಯಾಮ, ಮತ್ತು ಬದ್ಧ ಕೋಣಾಸನವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ. ಪದ್ಮಾಸನ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರೆ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ಬೇಕಾದರೂ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಪ್ರಯೋಜನ: ಪದ್ಮಾಸನದ ಆರೋಗ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಯತೆಯ ಹೆಚ್ಚಳ, ಸುಧಾರಿತ ಭಂಗಿ, ಕಡಿಮೆ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಆಳವಾದ ಧ್ಯಾನ ಸೇರಿವೆ. ಇದು ಒಟ್ಟಾರೆ ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ಯೋಗಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ. ಪದ್ಮಾಸನ ಕಮಲದ ಭಂಗಿಯು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಏಕಾಗ್ರತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಸಾವಧಾನದ ಅಭ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಭಂಗಿಯಾಗಿದೆ.
ಈ ಆಸನವು ಮೊಣಕಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಕಣಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹಿಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ. ನಮ್ಯತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಗಿತವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನೆಮ್ಮದಿ ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನದ ಕ್ಷಣವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸವಾಲಿನದ್ದಾಗಿರಬಹುದು. ಯೋಗವು ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿ ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅದರ ಅನೇಕ ಭಂಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಾಸನ (ಕಮಲದ ಸ್ಥಾನ) ಅದರ ಆಳವಾದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿಗಾಗಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಮುಟ್ಟಿನ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ ನಿಯಂತ್ರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹೃದಯ ಚಕ್ರದ (ಅನಾಹತ ಚಕ್ರ)ದ ಶುದ್ಧಿಗೆ ಈ ಮುದ್ರೆ ಸಹಾಯಕ.
ವಿ.ಸೂ: ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟವಾಗುವವರು ಅರ್ಧ ಪದ್ಮಾಸನ ಹಾಕಿದರೆ ಸಾಕು. ತುಂಬಾ ನೋವು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಈ ಆಸನ ಅಭ್ಯಾಸ ಬೇಡ. ನುರಿತ ಯೋಗ ಶಿಕ್ಷಕರ ಸಮ್ಮಖದಲ್ಲಿ ಕಲಿತು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ. ಪಾದದ ಗಾಯ, ಮೊಣಕಾಲಿನ ಗಾಯ ಇದ್ದವರು ಈ ಆಸನ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಲು ಹೋಗಬೇಡಿ. (ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿ: vvsudina@gmail.com)