ಮಿಷನ್ 815: ಲೋಕಸಭೆ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 50ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ! ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ 272 ಸೀಟು; ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ ಬಿಚ್ಚಿಟ್ಟ ಕೇಂದ್ರ ಕಾನೂನು ಸಚಿವ!
ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಸಂಸದೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಬದಲಾವಣೆಯ ಪರ್ವ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಬಹುನಿರೀಕ್ಷಿತ ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ ವಂದನ್ ಅಧಿನಿಯಮ (ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ) ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಕಾನೂನು ಸಚಿವ ಅರ್ಜುನ್ ರಾಮ್ ಮೇಘವಾಲ್( Arjun Ram Meghwal on Delimitation) ಅವರು ನೀಡಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯಂತೆ, ಮುಂದಿನ ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆ ವೇಳೆಗೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಕೆಳಮನೆಯ ಚಿತ್ರಣವೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗಲಿದೆ.
815ಕ್ಕೆ ಏರಲಿದೆ ಲೋಕಸಭಾ ಸದಸ್ಯರ ಬಲ!
ಪ್ರಸ್ತುತ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ 543 ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಹೊಸ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ನಂತರ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯು 815ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ, ಸರಿಸುಮಾರು ಶೇ. 50ರಷ್ಟು ಸ್ಥಾನಗಳ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಲಿದೆ. ಹೊಸ ಸಂಸತ್ ಭವನವನ್ನು ಇದೇ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ 888 ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರುವುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಬಹುದು.
ಪ್ರಮುಖ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು
ಒಟ್ಟು ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳು: 815 (ಸಂಭವನೀಯ).
ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ: 815 ಸ್ಥಾನಗಳ ಪೈಕಿ 272 ಸ್ಥಾನಗಳು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಮೀಸಲು.
ಗುರಿ: 2029ರ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆ.
ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ ಜಾರಿಗೆ 'ಮರುವಿಂಗಡಣೆ' ಅನಿವಾರ್ಯ ಏಕೆ?
ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಶೇ. 33ರಷ್ಟು ಮೀಸಲಾತಿ ನೀಡುವ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಈಗಾಗಲೇ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ. ಆದರೆ, ಇದನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಹಂತಗಳು ಬಾಕಿ ಇವೆ.
ಜನಗಣತಿ: 2021ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕಿದ್ದ ಜನಗಣತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ: ಜನಗಣತಿಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಗುರುತಿಸಬೇಕು.
ಸಚಿವರ ಪ್ರಕಾರ, 2026ರ ನಂತರವಷ್ಟೇ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆರಂಭವಾಗಲಿದ್ದು, 2029ರ ಚುನಾವಣೆಗೆ ಮುನ್ನ ಇದು ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಲಿದೆ.
ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯಗಳ ಆತಂಕ: ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಾಲೇನು..?
ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಕೇರಳ ತೀವ್ರ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿವೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಾರದು ಎಂಬುದು ಈ ರಾಜ್ಯಗಳ ವಾದವಾಗಿದೆ.
ಸಚಿವರು ನೀಡಿರುವ ಶೇ. 50ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆಯ ಫಾರ್ಮುಲಾ ಅನ್ವಯವಾದರೆ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳು ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರುವ 28 ರಿಂದ 42 ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಇದು ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಸಂಘರ್ಷ: ಇಂಡಿಯಾ ಒಕ್ಕೂಟದ ಕಿಡಿ
ಸರ್ಕಾರದ ಈ ನಡೆಯನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಚುನಾವಣಾ ಗಿಮಿಕ್ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿವೆ. ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಮೀಸಲಾತಿ ನೀಡಲು ಇಷ್ಟು ವರ್ಷ ಕಾಯುವ ಅಗತ್ಯವೇನಿದೆ, ತಕ್ಷಣವೇ ಜಾರಿಗೆ ತನ್ನಿ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರು ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಒಬಿಸಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೋಟಾ ನೀಡದಿರುವುದನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿವೆ.
ತೀರ್ಮಾನದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ
ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳ ಹೆಚ್ಚಳವು ಕೇವಲ ಸಂಖ್ಯಾಬಲದ ಏರಿಕೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ. 272 ಮಹಿಳಾ ಸಂಸದರು ಸಂಸತ್ತನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದು ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯದ ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬದಲಾವಣೆ ತರಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಸರ್ಕಾರದ ವಿಶ್ವಾಸವಾಗಿದೆ,(ಏಜೆನ್ಸೀಸ್).