ವಿತ್ತ ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್​ರ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ ನೋಡಿ! | Budget2026

ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದ ಸೀತಾರಾಮನ್, 2014 ರಿಂದ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕ ಪಥವು ಸ್ಥಿರತೆ, ಹಣಕಾಸಿನ ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ್ತವನ್ನು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ತತ್ವವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಸರ್ಕಾರವು ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದೆ, ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಆಮದು ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು.

1. ದೇಶದ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಚಿಪ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಭಾರತ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಮಿಷನ್ 2.0 ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ನವೀಕರಿಸಿದ ಮಿಷನ್ ಉದ್ಯಮ-ನೇತೃತ್ವದ ಸಂಶೋಧನೆ, ಮುಂದುವರಿದ ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ನಾಯಕರೊಂದಿಗೆ ಆಳವಾದ ಸಹಯೋಗದ ಮೇಲೆ ಬಲವಾದ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಉಪಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು 40,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

2. ಒಡಿಶಾ, ಕೇರಳ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡಿನಂತಹ ಖನಿಜ-ಸಮೃದ್ಧ ರಾಜ್ಯಗಳು ಚಿಪ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಪೈಪ್‌ಲೈನ್ ಅನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿತ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿವೆ ಎಂದು ಸೀತಾರಾಮನ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

3. ಉತ್ಪಾದಕತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು, ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ-ಚಾಲಿತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಆಧುನೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತವೆ.

4. ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ MSMEಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಮೀಸಲಾದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಲಾಗುವುದು. ಭಾರತದ MSME ಬೆನ್ನೆಲುಬನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ನೀತಿ ಬೆಂಬಲ, ಸಾಲ ಸೌಲಭ್ಯ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಳವಡಿಕೆ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

5. ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಆರ್ಥಿಕ ಆವೇಗದ ಪ್ರಮುಖ ಚಾಲಕವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ತ್ವರಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು ಸಾರಿಗೆ ಜಾಲಗಳು, ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಉಪಯುಕ್ತತೆಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಯೋಜಿಸಿದೆ.

6. ಈ ಕ್ರಮಗಳು ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು, ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಸುಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತವೆ.

7. ಮುಂಬರುವ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ. 9 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದ್ದು, 2026-27 ರ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು 12.2 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.

8. ಕಳೆದ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷ 25-26ರ ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದ 11.21 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಂದ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು 11.21 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷ 26ಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರವು 11.21 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳ ಬಂಡವಾಳ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿತ್ತು.

9. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ಏಳು ಹೈಸ್ಪೀಡ್ ರೈಲು ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಬರಲಿವೆ. ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗಗಳು: ಮುಂಬೈ ನಿಂದ ಪುಣೆ; ಪುಣೆ ನಿಂದ ಹೈದರಾಬಾದ್; ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಿಂದ ಬೆಂಗಳೂರು; ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಚೆನ್ನೈ.

10. 1,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಏಕ ಬಾಂಡ್ ವಿತರಣೆಗೆ 100 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಧನ ನೀಡುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಭಾಗವಾಗಿ ಆರ್‌ಇಸಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (ಹಿಂದೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಿದ್ಯುದೀಕರಣ ನಿಗಮ) ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಹಣಕಾಸು ನಿಗಮ (ಪಿಎಫ್‌ಸಿ) ಪುನರ್ರಚನೆ.

11. ವಿಕಸಿತ ಭಾರತಕ್ಕಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್' ಕುರಿತು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಸಚಿವರು ಮಂಡಿಸಿದರು. ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಸಾಲೇತರ ಸಾಧನಗಳ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪ. ಸುಮಾರು 25 ಕೋಟಿ ಜನರು ಬಹು ಆಯಾಮದ ಬಡತನದಿಂದ ಹೊರಬಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಸೀತಾರಾಮನ್ ಹೇಳಿದರು.

12. ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಚಾಂಪಿಯನ್ ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಗಳನ್ನು (SME) ರಚಿಸಲು 10,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳ ನಿಧಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪ. ತಾಂತ್ರಿಕ ಜವಳಿಗಳಿಗೆ ಮೌಲ್ಯವರ್ಧನೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಮೆಗಾ ಜವಳಿ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುವುದು. ತಾಂತ್ರಿಕ ಜವಳಿಗಳಿಗೆ ಮೌಲ್ಯವರ್ಧನೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಮೆಗಾ ಜವಳಿ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಉಪ-ಭಾಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿತ ಜವಳಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

13. ದೇಶದ ಪ್ರತಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಾಲಕಿಯರ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುವುದು. ಪಶುವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜುಗಳು, ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ರೋಗನಿರ್ಣಯ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸಾಲ-ಸಂಬಂಧಿತ ಬಂಡವಾಳ ಸಹಾಯಧನ ಬೆಂಬಲ ಯೋಜನೆ.

14. ಗುಜರಾತ್‌ನ ಜಾಮಾನಗರದಲ್ಲಿರುವ WHO (ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ) ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧ ಕೇಂದ್ರ, ಆಯುಷ್ ಔಷಧಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಔಷಧ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಐದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಪಟ್ಟಣಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಕೇಂದ್ರ.