Parliament Monsoon Session | ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಏಕೈಕ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆಯಾ ಇಂಡಿಯಾ ಕೂಟ..?
ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಲಾಪಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕಾವೇರಿದ ಗದ್ದಲ, ಧರಣಿ ಮತ್ತು ಕಲಾಪ ಮುಂದೂಡಿಕೆಗಳಿಂದ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಾಗ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೂಡುವ ಮೊದಲ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೆಂದರೆ, ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಆಡಳಿತ ಹಾಗೂ ಕಲಾಪ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿಯೂ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಸಾಲು ಸಾಲು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ವೇಳೆ, ಪ್ರಮುಖ ಮಸೂದೆಗಳ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ದಿನನಿತ್ಯದ ಕಲಾಪಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಳಿ ತಪ್ಪಿವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಸಂಸದೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಈ ಕಲಾಪ ಸ್ಥಗಿತದಿಂದ ನಿಜವಾದ ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ.
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಂಸದ ಶಶಿ ತರೂರ್ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಐಐಎಂಯುಎನ್ (IIMUN) ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಸಿದ ವಿಚಾರಗಳು ಸಂಸದೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ಬೀದಿಗಿಳಿದು ಪ್ರತಿಭಟನೆ, ಧರಣಿ ಮತ್ತು ಘೇರಾವ್ ಮಾಡುವುದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹಕ್ಕು. ಆದರೆ, ಸಂಸತ್ತು ಎನ್ನುವುದು ಬರೀ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸುವ ಜಾಗವಲ್ಲ. ಅದು ತರ್ಕ, ಚರ್ಚೆ, ನಿಖರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ಸಂವಾದಗಳ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಹೊಣೆಗಾರರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಸ್ಥಳ.
ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಸಂಖ್ಯಾಬಲದ ಮೇಲುಗೈ ಯಾರದ್ದು..?
ಸಂಸದೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಹುಮತ ಹೊಂದಿರುವ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಂಖ್ಯಾಬಲದ ಬಲವಿರುತ್ತದೆ. ಕಲಾಪಗಳು ಎಷ್ಟೇ ಗದ್ದಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಸಭಾತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದರೂ, ಸರ್ಕಾರ ತನ್ನ ಬಹುಮತವನ್ನು ಬಳಸಿ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಬಲ್ಲದು. ಆದರೆ, ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಬಳಿ ಇರುವ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಮತ್ತು ಏಕೈಕ ತಾಂತ್ರಿಕ ಆಯುಧವೆಂದರೆ ಅದು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂಸತ್ತು.
ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಲೋಪದೋಷಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಲು ಸಂಸತ್ತಿನ ಒಳಗಿರುವ ಹಲವು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ.
ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ವೇಳೆ (Question Hour): ಸಚಿವರಿಂದ ನೇರ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಲು, ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಚಿವರನ್ನು ಕಷ್ಟಕರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಗುರಿಪಡಿಸಲು ಇದು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಇರುವ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಅಸ್ತ್ರ.
ಶೂನ್ಯ ವೇಳೆ (Zero Hour) ಮತ್ತು ನಿಯಮ 377 (Rule 377): ತುರ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮಹತ್ವದ ವಿಷಯಗಳು ಹಾಗೂ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಗಮನಕ್ಕೆ ತರಲು ಇವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವೇದಿಕೆಗಳು. ಯಾವಾಗ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಕಲಾಪಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸಿ ಕಲಾಪ ಮುಂದೂಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯೋ, ಆಗ ತಮ್ಮ ಕೈಯಾರ ತಮಗಿರುವ ಈ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಮಸೂದೆಗಳ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಶಾಸನ ರಚನೆಯ ಇತಿಹಾಸ
ಸಂಸತ್ತು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಮತ ಎಣಿಕೆ ಮಾಡುವ ಜಾಗವಲ್ಲ. ಒಂದು ಮಸೂದೆಯು ಕಾಯಿದೆಯಾಗುವ ಮುನ್ನ ಅದರ ಮೇಲಾಗುವ ಸುದೀರ್ಘ ಚರ್ಚೆ, ಸಮಿತಿಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಈ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದಾಗ, ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿರಬಹುದಾದ ಅಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಬಹುದು, ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ನಿಲುವಿಗೆ ಸವಾಲೆಸೆಯಬಹುದು.
ಒಂದು ವೇಳೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರೂ ಸಹ, ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಆ ಸುದೀರ್ಘ ಚರ್ಚೆಯು ಸಂಸದೀಯ ದಾಖಲೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಮುಂದೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಯಾವುದೇ ಕಾಯಿದೆಯ ಆಶಯ ಅಥವಾ ಅಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವಾಗ, ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಚರ್ಚೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಚರ್ಚೆಯೇ ಇಲ್ಲದೆ ಮಸೂದೆಗಳು ಅಂಗೀಕಾರಗೊಂಡರೆ, ಶಾಸನ ರಚನೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಶಾಸನಬದ್ಧ ಆಶಯವೇ ಮರೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಮತಗಳಿವೆ, ನಮ್ಮ ಬಳಿ ತರ್ಕವಿದೆ ಎಂದಿದ್ದ ಅಟಲ್ಜಿ
ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಸಂಖ್ಯಾಬಲದ ಮತಗಳಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಬಳಿ ಪ್ರಬಲ ತರ್ಕ ಮತ್ತು ವಾದಗಳಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದ ಮಾತು ಇಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತ. ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಂಖ್ಯಾಬಲವೇ ಶಕ್ತಿಯಾದರೆ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸದನದ ವಾದ-ವಿವಾದವೇ ಶಕ್ತಿ.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ತಮ್ಮ ಮೈಕ್ರೋಫೋನ್ಗಳನ್ನು ಆಫ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಬಿಜೆಪಿ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಚರ್ಚೆಯಿಂದ ಓಡಿಹೋಗಲು ಕಲಾಪಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಪ್ರತ್ಯಾರೋಪ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಕಾರಣ ಏನೇ ಇರಲಿ, ಸಂಸತ್ತು ಸ್ತಬ್ಧಗೊಂಡಾಗ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮತ್ತು ಧರಣಿಗಳು ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಬಹುದು. ಆದರೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಒಳಗಿನ ಕಲಾಪಗಳನ್ನು ಸ್ತಬ್ಧಗೊಳಿಸುವುದು ಎಂದರೆ, ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಅವರ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಅಪರೂಪದ ಅವಕಾಶವನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ತಾವೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡಂತೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸರ್ಕಾರದ ಬಹುಮತವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಯಲು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂಸತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಕ್ಕೇ ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯ(ಏಜೆನ್ಸೀಸ್).