ಖಂಡಿತವಿಲ್ಲದ ಅಖಂಡಿತನೆ
ನಿಮ್ಮ ಕಂಡವರುಂಟೆ, ಹೇಳಯ್ಯ?
ಕಂಡೆನೆಂಬವರೆಲ್ಲ ಬಂಜೆಯ ಮಕ್ಕಳು!
ನೀ ನಿಂದ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಕೆಳಗೆ
ಬಂದು ಬಂದು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳಗುವ ಚೆಂದವ ಕಂಡು
ಕಣ್ದೆರೆದೆ ಕಾಣಾ, ರಾಮನಾಥ.
ತನ್ನ ಇಷ್ಟದೈವ ರಾಮನಾಥನ ಸಂಬೋಧನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಜೇಡರ ದಾಸಿಮಯ್ಯನ ಈ ವಚನ ರಾಮನಾಥನ ಕುರಿತಾಗಿಯೇ ಮಂಡನೆಯೊಂದನ್ನು ಮುಂದಿಡುತ್ತಿದೆ. ಈ ಮಂಡನೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರಾಮನಾಥನನ್ನು ಕುರಿತ ತಿಳಿವಳಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ವಚನ ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ರಾಮನಾಥನನ್ನು ತಿಳಿದೆನೆಂಬವರನ್ನೂ ಸಂಬೋಧಿಸುತ್ತಿದೆ. ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಹಾಗೂ ತಿಳಿದವರ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಇಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. ರಾಮನಾಥನನ್ನು ತಿಳಿದೆನೆನ್ನುವವರು ಇಲ್ಲಿ ಆತನನ್ನು ಕಂಡೆವೆಂದು ಹೇಳುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಗ್ರಹಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಯುವಿಕೆಯೆನ್ನುವುದು ಕಾಣುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಕಾಣುವಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆಯೇ ವಚನದ ಮೂಲಭೂತವಾದ ವಿರೋಧವಿದೆ. ಈ ವಿರೋಧವನ್ನು ಅದು ಸ್ವತಃ ರಾಮನಾಥನನ್ನೇ ಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ದಾಖಲಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಚನದ ಮಂಡನೆಯ ಹಿಂದಿರುವ ರ್ತಾಕ ವಿನ್ಯಾಸವೂ ಆಗಿದೆ.
ಈ ಸೀಮಿತವನ್ನು ದಾಟುವ ತುಡಿತ ವಚನದಲ್ಲಿದೆ.
ಮುಂದಿನ ಮಾತು ವಚನದ ಶಿಖರವಾಗಿದೆ. ‘ನೀ ನಿಂದ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಕೆಳಗೆ ಬಂದು ಬಂದು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳಗುವ ಚೆಂದವ ಕಂಡು ಕಣ್ದೆರೆದೆ ಕಾಣಾ, ರಾಮನಾಥ.’ ಯಾವುದು ಕಾಣಲೆತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವುದೋ ಅದೇ ಇಲ್ಲಿ ದೃಶ್ಯದ ಭಾಗವೂ ಆಗಿದೆ. ‘ಬಂದು ಬಂದು’ ಎಂಬ ಪುನರುಕ್ತಿ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿಸುತ್ತ ಅದನ್ನೂ ಅಖಂಡಿತವನ್ನಾಗಿಸಿದೆ. ಹೀಗೆ ಅಖಂಡಿತವಾಗಿರುವುದರಲ್ಲಿಯೇ ಇಲ್ಲಿ ಬೆಳಗೂ ಇದೆ, ಚೆಲುವೂ ಇದೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಸೃಷ್ಟಿ ‘ನೀ ನಿಂದ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಕೆಳಗೆ’ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿಯೇ ಶರಣಾಗತಿ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ‘ಆಗುವಿಕೆ’ಯೆಂಬ ಅಸ್ತಿತ್ವವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅದರ ಹೊರತಾಗಿ ‘ಕಾಣುವಿಕೆ’ಯೆಂಬ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ತೆರಹಿಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ. ‘ಕಾಣುವಿಕೆ’ಯಿಂದ ಈ ‘ಆಗುವಿಕೆ’ಗೆ ಮರಳುವುದರಲ್ಲೇ ‘ಕಣ್ದೆರೆಯುವಿಕೆ’ ಎಂಬುದೊಂದಿದೆ. ಕಣ್ದೆರೆಯುವುದೆಂದರೆ ತಾನು ಈ ಮೊದಲು ಕಂಡದ್ದರ ಸೀಮಿತತೆಯನ್ನು ಮನಗಂಡು ಆಗುವಿಕೆಯ ಅನಂತತೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದಾಗಿದೆ.
ಇಂದು ನಾವು ನಮ್ಮೆಲ್ಲ ತಿಳಿವಿನ ವೈಧಾನಿಕತೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಕಾಣುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಮೀಕರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಆದರೆ ಇದರಿಂದ ಆಗುವಿಕೆಗೆ ದೂರವಾಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆಯೇ? ವಚನದ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಕಣ್ದೆರೆಯಬೇಕಾಗಿದೆಯೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.