ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ತೆರೆಯದೆಯೇ ಇರಾನ್ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಅಂತ್ಯ ಹಾಡ್ತಾರಾ ಟ್ರಂಪ್? ಕಳವಳದಲ್ಲಿ ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು!
ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಡಿಸಿ: ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದ ಕಾರ್ಮೋಡಗಳು ಕವಿದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ, ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆಯ ಜೀವನಾಡಿಯಂತಿರುವ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ(Strait Of Hormuz) ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ನಡೆ ಇಡೀ ವಿಶ್ವದ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧದ ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸಲು ಟ್ರಂಪ್ ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರಾದರೂ, ಈ ಪ್ರಮುಖ ಜಲಮಾರ್ಗವನ್ನು ತೆರೆಯದೆಯೇ ಯುದ್ಧ ವಿರಾಮ ಘೋಷಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂಬ ವರದಿಗಳು ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸಿವೆ.
ಟ್ರಂಪ್ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್: ಏನಿದು ಹೊಸ ವರದಿ?
'ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಜರ್ನಲ್' ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧದ ಸುದೀರ್ಘ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಎಳ್ಳುನೀರು ಬಿಡಲು ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತ ಉತ್ಸುಕವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಒಂದು ವೇಳೆ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಮುಚ್ಚಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೂ ಅಮೆರಿಕ ತನ್ನ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ಸಿದ್ಧವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಜಾಗತಿಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಈ ಜಲಸಂಧಿಯು ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಓಮನ್ ನಡುವಿನ ಕಿರಿದಾದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದು, ಇಡೀ ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು ಇಂಧನ ವ್ಯಾಪಾರದ ಐದನೇ ಒಂದು ಭಾಗ ಇದೇ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ.
ಇರಾನ್ ಹಿಡಿತಕ್ಕೆ ಸಿಗುತ್ತಾ ಜಲಮಾರ್ಗ?
ಫೆಬ್ರವರಿ 28 ರಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಇರಾನ್-ಇಸ್ರೇಲ್ ಸಂಘರ್ಷದ ನಂತರ, ಇರಾನ್ನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ರೆವಲ್ಯೂಷನರಿ ಗಾರ್ಡ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್ (IRGC) ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಅದರ ಮಿತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಹಡಗುಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಈ ಮಾರ್ಗವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಅಮೆರಿಕ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ತೆರೆಯದೆಯೇ ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದರೆ, ಈ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಜಾಗದ ಮೇಲೆ ಇರಾನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾದ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ, ಯುಎಇ ಮತ್ತು ಕುವೈತ್ಗಳ ತೈಲ ರಫ್ತಿನ ಮೇಲೆ ಭೀಕರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲಿದೆ.
ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಗುರಿ ಮತ್ತು ಸವಾಲು
ಅಮೆರಿಕದ ಮೂಲ ಗುರಿ ಇರಾನ್ನ ನೌಕಾಪಡೆ ಮತ್ತು ಕ್ಷಿಪಣಿ ದಾಸ್ತಾನುಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು. ಆ ಮೂಲಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರಿ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು ಅಮೆರಿಕದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಈ ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಿಗದಿತ 4 ರಿಂದ 6 ವಾರಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಮುಂದುವರಿದರೆ, ಅದು ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕ ವೈಟ್ ಹೌಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಒಂದು ವೇಳೆ ನಮ್ಮ ತಂತ್ರ ವಿಫಲವಾದರೆ, ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ತೆರೆಯುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಗಲ್ಫ್ ಮಿತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೇ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿ ಎಂಬ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ತಳೆದಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಇಂಧನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಪರಿಣಾಮ
ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಈಗಾಗಲೇ ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಧನ ಅಭಾವ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ನೂರಾರು ವ್ಯಾಪಾರಿ ಹಡಗುಗಳು ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೇ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅಮೆರಿಕ ಕೂಡ ಈ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದ್ದರೂ, ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಅಮೆರಿಕ ಫಸ್ಟ್ ನೀತಿಯು ಸುದೀರ್ಘ ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೈನ್ಯ ಹಿಂಪಡೆಯುವಿಕೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಶ್ವೇತಭವನದ ಮಾಧ್ಯಮ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಕ್ಯಾರೋಲಿನ್ ಲೀವಿಟ್ ಅವರು, ನಾವು ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ಥಿತಿ ಮರುಕಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಇರಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ನೇರ ಮತ್ತು ಪರೋಕ್ಷ ಮಾತುಕತೆಗಳ ಫಲವಾಗಿ ಕೆಲವು ತೈಲ ಟ್ಯಾಂಕರ್ಗಳ ಸಂಚಾರ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇರಾನ್ ಆಯ್ದ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ್ದಾರೆ.
ಮುಂದೇನು..?
ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ಈಗ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಮುಂದಿನ ನಡೆಯನ್ನು ಕಾತರದಿಂದ ನೋಡುತ್ತಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಇರಾನ್ನ ಕೆಂಪು ಕಣ್ಣಿನ ಕೆಳಗೆ ಬಂದ್ ಆಗಿಯೇ ಉಳಿದರೆ, ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಬೆಲೆ ಗಗನಕ್ಕೇರುವುದು ಖಚಿತ. ಅಮೆರಿಕದ ಈ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ನಡೆಯು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ಮಿತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗೆ ಇಳಿಯುತ್ತವೆಯೇ ಎಂಬುದು ಸದ್ಯದ ಕುತೂಹಲವಾಗಿದೆ,(ಏಜೆನ್ಸೀಸ್).