ತೆಹ್ರಾನ್/ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್: ಜಗತ್ತಿನ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯ ನಾಡಿಮಿಡಿತ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ (Strait of Hormuz) ಮೂಲಕ ಹಡಗುಗಳ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಇರಾನ್ ಗ್ರೀನ್ ಸಿಗ್ನಲ್ ನೀಡಿದೆ. ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ಏರ್ಪಟ್ಟಿರುವ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕದನ ವಿರಾಮದ (Ceasefire) ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ. ಆದರೆ, ಇರಾನ್ ವಿಧಿಸಿರುವ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಷರತ್ತುಗಳು ಈಗ ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿವೆ.
ಇರಾನ್ ವಿಧಿಸಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಷರತ್ತುಗಳೇನು?
ರಷ್ಯಾದ ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆ 'ಟಾಸ್' (TASS) ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ದಿನಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 15 ಹಡಗುಗಳಿಗಷ್ಟೇ ಸಂಚರಿಸಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲಾಗುವುದು. ಯುದ್ಧಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಇದ್ದ ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರದ ಸ್ಥಿತಿ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಮರಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಇರಾನ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
IRGC ಅನುಮತಿ ಕಡ್ಡಾಯ: ಪ್ರತಿ ಹಡಗಿನ ಸಂಚಾರಕ್ಕೂ ಇರಾನ್ನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ರೆವಲ್ಯೂಷನರಿ ಗಾರ್ಡ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್ (IRGC) ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಪಾಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
ಹಣಕಾಸಿನ ಬೇಡಿಕೆ: ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ರೀಜ್ ಆಗಿರುವ ಇರಾನ್ನ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಎರಡು ವಾರದೊಳಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಕಠಿಣ ಷರತ್ತನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ: ಈ ಎರಡು ವಾರಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸೇನಾ ಬಲವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
ಕದನ ವಿರಾಮಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿದ ಟ್ರಂಪ್
ಏಪ್ರಿಲ್ 7 ರಂದು ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರು ಇರಾನ್ನ 10 ಅಂಶಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಮಾತುಕತೆಗೆ "ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯ ಆಧಾರ" ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ವಿರಾಮ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ 10 ರಂದು ಇಸ್ಲಾಮಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಮಹತ್ವದ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಯಲಿದೆ.
ಲೆಬನಾನ್ ಎಂಬ ಕಗ್ಗಂಟು
ಕದನ ವಿರಾಮ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಲೆಬನಾನ್ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಮುಂದುವರಿದಿದೆ. ಲೆಬನಾನ್ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿಯನ್ನು ಇಸ್ರೇಲ್ ನಿಲ್ಲಿಸದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತೆ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಬಂದ್ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಇರಾನ್ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ. ಇಸ್ರೇಲ್ ಈ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ಲೆಬನಾನ್ ಭಾಗವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ದಾಳಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದೆ. ಇದು ಈ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಉಳಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಒಟ್ಟು ಕಡಲ ತೈಲ ವ್ಯಾಪಾರದ ಐದನೇ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೇಲೆ ಇರಾನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಸಾಧಿಸಿರುವುದು ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲಿದೆ,(ಏಜೆನ್ಸೀಸ್).